118 gương đức tin

Tập sách “Hạnh các thánh tử đạo Việt Nam” (346 trang, khổ 16x24cm) do HĐGMVN biên soạn là dấu ấn được nhiều người mong đợi dịp Năm Thánh kỷ niệm 30 năm các chứng nhân được Giáo hội tuyên thánh.

Trong tập sách, chân dung của từng vị trong 117 vị thánh, cộng thêm chân phước Anrê Phú Yên, được trình bày một cách vắn tắt và cô đọng. Tuy nhiên, với nguồn sử liệu có được, cùng với sự cộng tác của các chuyên viên và góp ý từ các giáo phận, tập sách có lẽ là tác phẩm đầy đủ đầu tiên được phát hành trong nước về các chứng nhân tử đạo Việt Nam.

Các vị tử đạo gồm đủ thành phần giáo hữu như giám mục, linh mục, thầy giảng, giáo dân; và thuộc nhiều thành phần xã hội như quan quân, chánh tổng, lý trưởng, lang y, thương gia, thợ may, thợ dệt, thợ mộc, dân chài, nông dân chân chất…

Do xuất thân và nghề nghiệp khác nhau, nên mỗi vị chứng nhân đều có những tình tiết và nét chấm phá riêng trong cuộc đời, cũng như cách thức bày tỏ niềm tin. Những chứng từ gộp lại của các ngài đã tạo nên một bức tranh tổng thể của các thánh tử đạo Việt Nam.

Các chứng nhân tử đạo trước tiên là những tấm gương sống thân ái không chỉ riêng với những người đồng đạo, mà còn với mọi giới trong cộng đồng dân cư. Trong vai trò mục tử, các vị chuyên tâm rao giảng Tin Mừng và đã rửa tội cho nhiều tân tòng. Nhiều vị thánh có điều kiện kinh tế đã luôn quan tâm chăm lo cho người nghèo khổ, bệnh tật.

Trong cuộc sống, các chứng nhân nhất mực tôn trọng vua quan và yêu mến quê hương. Nhiều vị thánh là các mục tử đã lên tiếng cấm giáo hữu chống lại chính quyền, ngoài ra luôn quan tâm đến việc hội nhập văn hóa và đối thoại liên tôn, chuyên tâm giảng đạo, không dính líu về chính trị, quân sự.

Mỗi chứng nhân còn là một chứng từ sống Tin Mừng yêu thương, mặn nồng tình nghĩa gia đình, yêu mến Đức Mẹ, không man trá trong lời nói, việc làm, dù trong lao tù, trước quan tòa hay nơi pháp trường. Trong thời kỳ bách hại, các ngài không để ai phải liên lụy, có vị không ngần ngại ra đi làm mục vụ khi đoàn chiên có nhu cầu, dù phải đối diện với nguy cơ bị bắt bớ, nhiều vị còn tự nộp mình để những người khác thoát nạn.

Điểm chung nhất của các vị tử đạo là lòng anh dũng hào hùng, không bị lay chuyển bởi những lời hứa hẹn, khuyến dụ, thậm chí có vị đã từng bước qua thánh giá nhưng sau đó đã hồi tâm kiên vững trở lại; chấp nhận bản án, bình tĩnh chờ đợi, các ngài còn có tấm lòng bao dung, tha thứ, yêu thương vua quan và những người hành xử mình, cầu nguyện cho quân lính giết hại mình…

Tập sách “Hạnh các thánh tử đạo Việt Nam” giúp các tín hữu hiểu biết thêm từng vị thánh và nghiền ngẫm, noi gương các ngài trên bước đường làm chứng nhân Tin Mừng. Và bức tranh tổng thể của các vị tử đạo Việt Nam, trong đó mỗi vị thánh dù hầu hết chỉ được phác họa ngắn gọn trong hai trang sách, đã để lại trong tâm trí người đọc tấm gương chung chói ngời về niềm tin và sự chọn lựa kiên định trong thử thách cam go.

HOÀNG ANH