Cầu nguyện, ăn chay và làm việc bác ái

Mùa Chay, mùa sám hối. Các vị chủ chăn ở nhiều giáo phận, khi khởi đầu Mùa Chay thánh đã gởi thư cho cộng đoàn Dân Chúa với lời mời gọi các tín hữu sống tinh thần trở về, canh tân chính mình… Mùa Chay được xem là dịp thuận tiện để hoán cải. Ðể nâng đỡ con người yếu đuối, đầu Mùa Chay, Hội Thánh năm nào cũng nhắc lại các việc làm truyền thống là cầu nguyện, ăn chay và làm việc bác ái.

Ðức cha Aloisiô Nguyễn Hùng Vị, Giám mục giáo phận Kon Tum, trong thư gởi cộng đoàn tín hữu đã cắt nghĩa cầu nguyện không nhất thiết chỉ là đọc kinh mà là thưa chuyện với Chúa; ăn chay không nhất thiết là nhịn đói mà là hy sinh những đam mê, từ bỏ cả những cái hợp pháp không cần thiết; bố thí không phải là cho người nghèo ít đồng bạc lẻ mà là sống bác ái, giúp đỡ những ai có nhu cầu. Ðức cha cũng cho biết hằng năm, chương trình bác ái Mùa Chay của giáo phận Kon Tum luôn nhắm đến mục đích này. Ngài nhắc lại sứ điệp Mùa Chay của Ðức Thánh Cha Phanxicô năm nay cũng quảng diễn các việc làm truyền thống nói trên và mời gọi Kitô hữu không ngớt làm điều thiện với đề tài: “Chúng ta đừng nản chí khi làm điều thiện; thực vậy, nếu chúng ta không nản lòng, khi đến giờ chúng ta sẽ được gặt hái. Vậy bao lâu còn cơ hội, chúng ta hãy làm điều thiện cho tất cả mọi người” (Galat 6,9-10). Ðức Thánh Cha viết: ‘Khi cầu nguyện, đừng quản ngại từ nan’. Chúa Giêsu dạy ‘phải cầu nguyện luôn, đừng nản chí’, (Lc 18,1)”. Từ đó, Ðức cha giáo phận Kon Tum mời gọi các thành phần Dân Chúa tận dụng Mùa Chay để cầu nguyện cho nhau và sống hy sinh, quảng đại.

Thư mục vụ Ðức cha Anphong Nguyễn Hữu Long, Giám mục giáo phận Vinh gởi giáo dân đề cập đến sự hiệp thông, hiệp nhất và lối sống yêu thương trong Hội Thánh Công giáo. Ngài khẳng định hiệp thông và hiệp nhất là những yếu tố then chốt trong đời sống đạo.Yêu thương là lẽ sống của đạo Công giáo, đặt trên sự nhận thức rằng Thiên Chúa là tình yêu (1Ga 4,16). Ðức cha kêu mời tín hữu sống cầu nguyện, chay tịnh và thi hành bác ái trong mùa Chay, bởi: “Nhờ cầu nguyện, chúng ta nên một với Chúa. Nhờ chay tịnh, mỗi người được thêm sức để chiến đấu và chiến thắng cám dỗ như Chúa Giêsu xưa. Nhờ làm việc bác ái với tấm lòng quảng đại và chân thành chia sẻ, cá nhân thoát ra khỏi vỏ bọc ích kỷ để hiệp thông với nhau”. Bằng lối văn nhẹ nhàng, Ðức cha Anphong nhắc các giáo hữu hãy sống yêu thương cách cụ thể nhất. Ngài chỉ ra những hệ lụy từ đại dịch Covid-19 mà con người hứng chịu, đó là biết bao người phải lao đao vì thất nghiệp, thiếu ăn, thu nhập không đủ sống, nhiều gia đình đã phải bán đi những gì thiết yếu để sống còn… Trước hoàn cảnh này, người Kitô hữu phải biết sống bác ái, thể hiện từ những lời nói an ủi, khích lệ, quan tâm nhau cho đến những việc làm vì ích lợi tha nhân.

Khởi đầu thư Mùa Chay gởi Dân Chúa giáo phận Bắc Ninh, Ðức cha Cosma Hoàng Văn Ðạt cũng hồi tưởng giai đoạn đại dịch bùng phát mạnh mẽ. Chính lúc ấy, bà con giáo dân đã sống bác ái, liên đới, chia sẻ yêu thương. Mùa Chay đang diễn ra khi cơn dịch chưa dập tắt hẳn, nhân loại phải sống chung với dịch. Ðây cũng là cơ hội để tín hữu cảm nghiệm: “Chúng ta tiếp tục bước vào Mùa Chay thứ ba trong lúc đại dịch vẫn còn diễn biến phức tạp; số người dương tính với SARS-CoV-2 tiếp tục gia tăng. Việc tham dự sinh hoạt đức tin tại không ít xứ họ bị gián đoạn. Thế nhưng, nhìn vào mục đích chính yếu của Mùa Chay, các tín hữu lại nhận thấy đây là cơ hội, nhất là đối với anh chị em nhiễm bệnh thì thời gian cách ly điều trị lại là quãng thời gian tĩnh tâm quý báu cũng như sống đức tin qua việc đọc kinh, cầu nguyện hay dự lễ trực tuyến. Ðối với những người chưa nhiễm bệnh, dịch bệnh lại là lời mời gọi để thực thi bác ái thông qua việc cầu nguyện cũng như quan tâm, giúp đỡ và chia sẻ khó khăn với người nhiễm bệnh. Anh chị em giáo dân ở nhiều nơi đã chủ động tiếp tế lương thực, thuốc men cho các gia đình có người cách ly. Nhiều xứ họ ở miền quê, bà con giáo dân đã giúp đỡ công việc hàng ngày cho các gia đình đang bị nhiễm bệnh. Trong hoàn cảnh khó khăn vì dịch bệnh cũng giúp chúng ta nhận ra thánh ý Chúa và làm cho những sinh hoạt đức tin trở nên sống động giống với hình ảnh đời sống đức tin Giáo hội thời tiên khởi”.

Tại giáo phận Hà Tĩnh, Ðức Giám quản Tông tòa Louis Nguyễn Anh Tuấn, trong thư gởi tín hữu đầu Mùa Chay đã tỏ bày những trăn trở về phận người mỏng manh và hướng cộng đoàn đến đời sống vĩnh hằng trong Thiên Chúa: “Dân Chúa, chúng ta đang khi sống giữa trần thế vẫn biết mình là dân lữ hành lòng hướng vọng về quê Trời, là cõi phúc thật. Nhưng nhiều khi giữa ngổn ngang những thử thách, khó khăn của cuộc sống, ‘ta cứ ngỡ trần gian là cõi thật; thế cho nên tất bật đến bây giờ’ (thơ Bùi Giáng). Hội Thánh Công giáo bắt đầu vào Mùa Chay, Phụng vụ nhắc nhớ mỗi người ‘hãy nhớ mình là bụi tro; một mai tôi sẽ trở về bụi tro. Một người bạn mới hôm qua còn sống, chưa kịp gặp nhau, hôm nay đã đột ngột ra đi. Lời Chúa không dọa dẫm nhưng răn đe, nhắc nhở con cái đừng quá chú tâm đến cuộc sống trần gian hôm nay mà quên đi hạnh phúc bất diệt Chúa dành sẵn…”. Nói về phương thế cầu nguyện, Ðức cha gợi tín hữu nghĩ tới bản chất thiêng liêng của hành vi này hơn là chú trọng hình thức bề ngoài, tránh thói giả hình. Trong thư, Ðức cha cũng gọi mời các thành phần Dân Chúa đáp lại lời mời gọi của Ðức Thánh Cha, cầu nguyện cho hòa bình thế giới: “Tôi cũng lưu ý thêm, theo lời mời gọi của Ðức Thánh Cha, ngày thứ tư lễ Tro đầu Mùa Chay này (ngày 2.3.2022), chúng ta đặc biệt cầu nguyện cho hòa bình ở Ukraine, tình hình chiến sự trở nên tồi tệ. Ðức Thánh Cha kêu gọi mọi người cùng cầu nguyện cho hòa bình: ‘Chúa Giêsu dạy chúng ta rằng sự vô nghĩa tàn ác của bạo lực được giải đáp bằng vũ khí của Thiên Chúa, bằng cầu nguyện và ăn chay’, (Sứ điệp Mùa Chay của Ðức Thánh Cha Phanxicô năm 2022)”.

Giáo phận Qui Nhơn bước vào Mùa Chay với ba điểm nhấn là ăn chay, cầu nguyện và thực thi bác ái. Thư mục vụ đặt những điểm nhấn này trong bối cảnh tiến trình hiệp hành giai đoạn giáo phận, do đó “nên xem đây là một cơ hội để thúc đẩy sự hoán cải mục vụ và hiệp hành của mỗi Giáo hội địa phương nhằm trổ sinh hoa trái hơn trong việc truyền giáo…”. Ðức cha Matthêô Nguyễn Văn Khôi mời gọi: “Mỗi người trong giáo phận Qui Nhơn chúng ta hãy cùng nhau thực hiện 3 việc trên đây trong tinh thần hiệp hành, nghĩa là cùng bước đi với nhau trong tinh thần cầu nguyện, giúp nhau từ bỏ tội lỗi và loại trừ điều ác ra khỏi cuộc sống, cùng nhau xây dựng một mạng lưới làm việc thiện, để những người nghèo nàn, bệnh tật, tội lỗi, bị bỏ rơi, có thể tìm thấy sự nương tựa cần thiết trong hành trình tiến về Nước Chúa, và đó cũng là cách thực thi sứ vụ rao giảng Tin Mừng hữu hiệu nhất”.

Khép lại các bức thư mục vụ, các vị chủ chăn chia sẻ kế hoạch riêng trong đời sống mục vụ từng giáo phận, các dịp kỷ niệm, các mốc thời gian đáng nhớ. Trong bối cảnh Thượng HÐGM 2023 đang tổ chức cấp giáo phận, các vị chủ chăn cũng gọi mời giáo dân tích cực tham gia vào mục vụ chung này. Cuối cùng, các vị chủ chăn gởi lời chúc, bày tỏ mong ước giáo hữu tham dự Mùa Chay sốt sắng.

Thiên Mi