Chứng nhân miền núi rừng

Chúng tôi may mắn được đôi dịp làm việc bên cạnh cha Antôn Vũ Thanh Lịch tại một vài sự kiện tôn giáo diễn ra tại giáo phận Ban Mê Thuột, và thầm cảm phục sự minh mẫn, năng nổ, hoạt bát của vị mục tử tóc đã bạc trắng, tuổi đã bước vào bát tuần.

Niềm đam mê tiềm ẩn

Trong 26 giáo phận tại Việt Nam, Ban Mê Thuột là một trong những giáo phận đầu tiên có website với tên miền www.gpbanmethuot.vn. Kể từ khi ra đời vào năm 2008, trang thông tin Công giáo này ngày càng phong phú, được cập nhật thường xuyên, được nhiều độc giả truy cập và tán thưởng. Ít ai biết đằng sau những thành công đó, có sự đóng góp khá lớn của cha Lịch, trong cương vị Trưởng ban Truyền thông Xã hội giáo phận.

Đường đến với truyền thông của cha như một niềm đam mê tiềm ẩn. Cha kể từ nhỏ đã yêu thích viết lách, bên người lúc nào cũng kè kè cuốn sổ nhỏ để mỗi khi cao hứng lại mang ra ghi lại những sáng tác. Lúc còn trong chủng viện và một khoảng thời gian dài sau khi chịu chức linh mục, cha là thầy giáo dạy văn ở nhiều trường trung học. Chính nghiệp sư phạm đã giúp cha có thêm vốn sống cũng như tích lũy được nhiều kinh nghiệm trong việc thông truyền, chia sẻ kiến thức và suy nghĩ với mọi người.

Niềm đam mê của cha sau này lại có dịp được phát huy thêm khi từ năm 1969 - 1974, cha được giáo phận tín nhiệm và giao đảm nhận cương vị Giám đốc Công giáo tiến hành, kiêm nhiệm Thông tin và Phát thanh hằng tuần ở chương trình “Tiếng nói Công giáo” trên sóng phát thanh tỉnh Đăk Lăk.

Khi phụ trách chương trình "Tiếng nói Công giáo"

Cha kể thời gian đầu, vì công việc truyền thông với bản thân là quá mới mẻ và không hề nhẹ nhàng, nhưng cha cố gắng dành hết tâm trí để lo chu toàn. Lúc bấy giờ ban bệ chỉ có hai người, phương tiện phục vụ đơn sơ với một máy đánh chữ, một máy ghi âm cùng chiếc radio hiệu Phillip. Cha vừa làm giám đốc, vừa lo việc dàn dựng chương trình, đồng thời kiêm nhiệm vai trò biên tập, phát thanh viên và… tài xế. Dầu vậy, các chương trình phát thanh hằng tuần đã được thể hiện phong phú, sát với cuộc sống người dân, với nội dung chủ yếu là giảng dạy tinh thần yêu thương của đạo Công giáo. Sau năm năm gắn bó với sóng phát thanh, cha xin từ nhiệm do sức khỏe suy giảm, và tưởng đâu nghiệp truyền thông với mình đã chấm dứt…

Bẵng đi một thời gian dài, trong tình hình và bối cảnh mới của những năm 2000, khi giáo phận Ban Mê Thuột quyết định thành lập Ban Truyền thông để phối hợp với Ủy ban Truyền thông Xã hội trực thuộc HĐGMVN, nhằm truyền tải những tin tức trong giáo phận và trong Giáo hội đến với mọi người, một lần nữa cha được bề trên tín nhiệm trao phó giữ trọng trách này. Bởi ngoài sự tin tưởng, cha còn được xem như “lão làng” có nhiều kinh nghiệm.

Mở những khóa đào tạo nâng cao cho thành viên Ban TT GP. BMT

Là trưởng ban, cha phải chạy vạy để sắm sửa những phương tiện kỹ thuật và từng bước hình thành một đội ngũ truyền thông từ các giáo xứ, giáo hạt nhằm phục vụ cho công việc. Cha xác định truyền thông trong thời đại mới khác nhiều so với mấy chục năm trước, nhất là trong thời đại bùng nổ thông tin, vậy là hằng ngày từ các trang mạng và những tài liệu sẵn có, vị linh mục ngoài 70 tuổi mò mẫm để làm dày thêm kiến thức. Mỗi lần ở những giáo phận khác mở những khóa huấn luyện truyền thông, không mấy khi cha vắng mặt.

Riêng trong giáo phận, cha cũng thường mở các khóa đào tạo và mời những người có kinh nghiệm đến giảng dạy và chia sẻ kinh nghiệm với anh chị em trong ban. Cha luôn gần gũi, nâng đỡ mỗi khi ai đó có khúc mắc. “Sự năng nổ và nhiệt tình của người đứng đầu đã truyền cho chúng tôi lòng nhiệt tâm phục vụ”, anh Nguyễn Hoàng Anh, thành viên Ban Truyền thông GP Ban Mê Thuột tỏ bày. Còn với cha, đơn giản chỉ là: “Truyền thông cũng là truyền giáo, là phổ biến Tin Mừng trong thời đại công nghệ thông tin, như trang Twitter của ĐGH Phanxicô với hàng triệu người theo dõi”.

Đường dài yêu thương

Ngày vừa lãnh tác vụ linh mục, cha ngược lên Kontum (tháng 6.1967, GP Ban Mê Thuột mới được thành lập sau khi tách ra từ GP Kontum và Đà Lạt). Trong môi trường truyền giáo miền cao nguyên xa xôi, xa lạ về nhiều mặt nhưng với lòng nhiệt thành hăng say, cha mau chóng thích nghi bởi cung cách nhạy bén và biết lắng nghe. Hơn 50 năm gắn bó với núi rừng Tây Nguyên, phụ trách mục vụ qua 7 giáo xứ, dấu chân cha in hằn trên nhiều bản làng heo hút hay những cung đường đất đỏ bụi mù để đồng hành cùng giáo dân. Trước 1975, khi Việt Nam còn trong chiến tranh, cha luôn sát cánh động viên và đồng cam cộng khổ với đoàn chiên, nhiều đêm thức trắng để cùng với mọi người đào bới tìm lại vật dụng bị chôn lấp dưới đống đổ nát vì bom đạn. Chính sự nhiệt tình cộng với lòng nhân hậu trong trái tim của vị mục tử đã xoa dịu không ít mất mát đau thương của cộng đoàn giáo hữu.

Mỗi việc trong xứ, dù lớn hay nhỏ đều có sự động viên và góp sức của cha

Sau 1975, cha về coi nhà thờ Chánh tòa. Trong thời kỳ đất nước còn nhiều khó khăn, cha không ngừng khuyên giáo dân sống tinh thần hòa giải, yêu thương, đồng hành. Bản thân cha trong đối thoại với các anh em khác đạo cũng hết sức cởi mở và thân thiện.

Tại những giáo xứ cha từng trông coi như Vinh Đức, Châu Sơn, nhiều cung đường trên địa bàn giáo xứ, đoạn thì lầy lội, nhấp nhô, đoạn là đường đất đỏ đặc quánh, nếu muốn đưa người chết ra nghĩa trang chỉ có nước đi bằng… xe cày. Cha xắn tay áo tích cực vận động, lo toan ngược xuôi tìm nguồn kinh phí để bê tông hóa nhiều tuyến đường. “Châu Sơn là xứ nông nghiệp, trước kia vào mùa mưa hàng hóa nhiều khi chất ứ. Nhưng nhờ con đường cha Lịch vận động làm mà giờ đây hàng hóa nông sản cứ một ‘lèo’ là ra tới thành phố”, ông Nguyễn Ngọc Hoan, giáo dân Châu Sơn nhớ lại.

Cũng trong thời gian coi sóc Châu Sơn 1996 - 2011, cha được Đức Giám mục giáo phận giao trách nhiệm lo mục vụ cho nhiều giáo điểm gần đó (các giáo điểm được hình thành từ những di dân kinh tế mới). Gọi là “gần” nhưng trải dài trên một phạm vi rộng, nơi gần như Tân Lợi, Tân Hòa, Thôn 8… cũng đã cách xa 25 cây số, còn lên tận Buôn Đôn là hơn 40km. Lúc bấy giờ đường đất đỏ ngày nắng bụi bay mù trời, mưa thì chỉ có thể đi xe bò hoặc xe máy cày. Vậy nhưng hằng tuần hay cách tuần, cha đều vô dâng lễ cho đoàn chiên, lần lượt xây dựng nhà thờ và các cơ sở vật chất. Giờ đây mỗi nơi đều đã trở thành những giáo họ có tầm vóc, Tân Lợi đã trở thành giáo xứ.

Đức cha Vinh Sơn cùng với BTT trong sự kiện tháp tùng theo Đức TGM Leopoldo Girelli khi ngài về thăm giáo phận

Rời Châu Sơn về coi sóc Dũng Lạc đến tận hôm nay, cha cũng vừa dựng lên ngôi nhà thờ mới với lối kiến trúc độc đáo theo hình nhà rông đặc trưng của núi rừng Tây Nguyên, thay thế cho ngôi nhà thờ cũ ọp ẹp trước đó. Phục vụ ở vùng đất có đông anh em là người dân tộc nên cha cũng đặc biệt quan tâm đến họ, có khi chỉ là viên thuốc cảm, tấm áo len khi trời trở lạnh… Lòng yêu thương của vị mục tử đã tỏa hơi ấm lay động lòng người, nhờ đó, Tin Mừng được loan tới nhiều buôn làng. Cũng không thể không nhắc lại : trước đây cha đã góp phần lập nên họ đạo Buôn D’Lung (dân tộc Ê đê) khi làm chánh xứ Vinh Đức.

Hành trình hơn 50 năm của một mục tử trên vùng đất Tây Nguyên đã làm nên một chứng từ về sự xả thân, cống hiến, đúng như khẩu hiệu mà cha đã chọn khi thụ phong linh mục: “Nhân chứng của Thầy”.

ĐÌNH QUÝ