Còn mang tính chất niềm tin Kitô

Vài thập niên gần đây, Giáo hội Công giáo đã nhiều lần thể hiện mối quan tâm về thiên nhiên, ưu tư về biến đổi khí hậu và thúc đẩy việc bảo vệ môi trường, không chỉ trong các hội nghị, các diễn đàn quốc tế, mà còn trong Giáo hội toàn cầu qua những giáo huấn, mời gọi các tín hữu ý thức và thể hiện. Cao điểm của sự quan tâm này là Thông điệp Laudato Si của Đức Phanxicô, công bố năm 2015.

Nhiều tôn giáo lớn trên thế giới như Phật giáo, Chính Thống… cũng đã có những nỗ lực bảo vệ thiên nhiên, môi trường phù hợp với giáo lý của đạo. Đối với Giáo hội Chính Thống, từ năm 1989, Tòa Thượng phụConstantinopolisđã cử hànhmột ngàydành cho “thiên nhiên”vào ngày 1.9,đểkỷ niệmmột cáchtượngtrưng công trình sáng tạo thế giới vàđể bắtđầu năm phụng vụ. Tiếp nối sáng kiến này,vài tuần sau khi công bố thông điệpLaudatoSi,Đức Phanxicôđãthiết lập“Ngày Thếgiới Cầunguyện choviệc chăm sóc thiên nhiên”trong Giáo hội Công giáo, cũng được cử hànhvào ngày 1.9hằng năm.

Riêng ngày 1.9 năm nay, Đức Phanxicô và Đức Thượng phụBarthôlômêôđã gởi Sứ điệp chung với lời lẽ tha thiết: “Chúng tôi khẩnthiếtkêu gọi nhữngai đangcó trách nhiệm về mặt xã hội, kinh tế, cũng như chính trị và văn hóa,hãylắng nghe tiếng khócthancủa trái đất và đáp ứng nhu cầu của những người bị gạt ra ngoài lề xã hội, nhưng trên hết là đáplạilời kêu gọi của hàng triệu người và ủng hộ sự đồng thuận của thế giới về việc chữa lànhthiên nhiên đang mang nặng thương tíchcủa chúng ta”.

Dịp này, để đáp ứngtháchđố vềgiáo dục, để phổ biến nhãn quanvà sứ mệnh màLaudato Siủy tháccho Giáohội,cácĐại họcgiáo hoàng Rôma đã xây dựngmộtchương trình đào tạo vềsinh thái họckéo dài5 năm,theo thôngcáocủaĐại học Gregoriana ngày30.8.2017. Chương trình đào tạomớinày không chỉ dành cho cácsinh viênthuộc các phânkhoacủa các Đại họcgiáo hoàng và cácViện caođẳng Khoa học Tôn giáo, nhưng tất cả các chuyên giathuộc nhiềulĩnh vực khác nhau,cácnhân viên mục vụ và xã hội, các linh mục, tu sĩ và giáo dân.

Trong chương 6 “Giáo dục và linh đạo môi sinh”, Laudato Si diễn giải: “Những lãnh vực phổ biến giáo dục này rất khác nhau: trường học, gia đình, các phương tiện thông tin, các lớp giáo lý và nhiều lãnh vực khác. Giáo hội cũng phải nhận trách nhiệm này. Tất cả các cộng đoàn Kitô hữu cũng phải chu toàn vai trò quan trọng trong việc giáo dục này. Tôi cũng hy vọng trong các đại chủng viện, các nơi đào tạo của các dòng tu, người ta giáo dục sự khắc khổ có trách nhiệm, một sự chiêm ngắm với lòng biết ơn cả thế giới và chú tâm đến những sự yếu đuối của người nghèo và của môi trường. (số 213 -214).

Việc chăm sóc thiên nhiên, bảo vệ môi trường không chỉ diễn ra ngày một ngày hai, mà là những nỗ lực trường kỳ và sâu rộng. Ngoài những vấn đề mang tầm mức toàn cầu hoặc tầm vóc quốc gia, đòi hỏi sự chung tay của nhiều thành phần trong xã hội; ở một phạm vi hẹp, gia đình và mỗi cá nhân có thể thể hiện thiết thực điều này hằng ngày, qua việc sử dụng điện nước; vệ sinh trong nhà ngoài ngõ, không sử dụng hóa chất, gây ô nhiễm môi sinh hoặc tàn phá môi trường trong sản xuất, không buôn bán các loại lương thực thực phẩm hoặc đồ tiêu dùng độc hại…

Chăm sóc thiên nhiên là trách nhiệm chung của nhân loại, hơn nữa, đối với Kitô hữu, còn mang tính chất niềm tin Kitô, bởi thiên nhiên là công trình tạo dựng của Thiên Chúa.

HOÀNG ANH