Cơn mưa đầu hạ

Cơn mưa đầu hạ hôm 25.5.2016 đã làm giao thông thủ đô tê liệt. Nhiều tuyến đường huyết mạnh như Nguyễn Trãi, Lê Văn Lương, Phạm Hùng... biến thành sông, suối. Cá biệt có những điểm như Ba La, Hà Đông, cả khu đường trắng băng như mặt hồ, nhìn thấy sợ! Chợt nhớ đến câu hát chế mà đám con nít vẫn hay véo von vào ngày thường sao thấy đúng với tình cảnh này quá: “Hà Nội mùa này phố cũng như sông”. Riêng giao thông nội đô trong hoàn cảnh này thì như dân xích lô, ba gác vẫn viết sau xe: “Hà Nội không vội được đâu”. Nhiều con đường bị ùn tắc do những điểm ngập úng. Nhiều phương tiện nằm im lìm nối đuôi nhau hàng cây số đợi nước rút. Điểm đáng lưu ý là đường sá Hà Nội tê liệt được cho là do khách quan bởi mưa quá lớn. Thiết kế hệ thống thoát nước của thủ đô chỉ phù hợp với lượng mưa dưới 100mm, còn nếu lượng mưa trên 300mm thì Hà Nội ngập. Rõ ràng là khách quan!

Vì khách quan nên cũng chẳng mấy ai bất ngờ, một thói quen vô cảm với những tình huống kiểu này. Một số vẫn lao xe đi làm, nhiều người tìm những con đường ít rủi ro để đến công sở. Số khác vẫn đi theo những trục đường chính, bởi chẳng biết tránh đường nào. Cuối cùng rơi vào cảnh ngập xe chết máy. Vậy là hàng loạt dịch vụ xuất hiện. Ngày 25.5.2016, nhiều người kiếm bạc triệu chỉ trong vài giờ nhờ dùng xe thô sơ cõng xe cơ giới qua các vùng ngập úng. Nghề này rõ ràng rất mới, không có trong sách vở. Có người đến nơi làm phải thuê cõng xe máy đến vài lần, chi phí tới tiền trăm và còn phải mất nửa ngày. Thật tốn kém và mệt mỏi! Các tiệm sửa xe đông nghịt, thợ chủ yếu lau bugi và dầu máy. Tiếng rú ga xả nước nghe đến nhức đầu, mùi xăng, bụi khói bốc ra thật khó chịu!

Vậy phần chủ quan của con người ở đâu? Phải chăng chúng ta cũng lạnh lùng, trắng băng như cơn mưa đầu hạ? Không hẳn vậy, nghe đâu chính quyền thành phố đã chi không ít cho giải pháp chống ngập. Nhiều bản đồ thoát nước được lập nên. Nhiều hội thảo để lấy ý kiến. Nhiều phiên họp tổng kết để rút kinh nghiệm. Nhìn chung là tràn ngập giải pháp, nhưng rõ ràng, với trận mưa như hôm 25 vừa rồi, việc thoát nước của thành phố vẫn chưa đạt hiệu quả. Cũng đúng thôi! Việc thoát nước còn là bài toán dân số, mật độ xây dựng, tầm nhìn chiến lược về hạ tầng đô thị. Có vẻ đây là một hệ thống thiếu đồng bộ, chắp vá, và như vậy nó ảnh hưởng đến toàn bộ quy trình thoát nước của nội đô. Nhìn từ cơn mưa vừa rồi, rất nhiều điểm ngập úng xảy ra tại ngay khu đô thị mới hay trên những đoạn đường mới được đưa vào sử dụng cách đây không lâu.

Cơn mưa cũng đã cảnh tỉnh cho chúng ta một thực trạng về ứng xử của con người với thiên nhiên. Phải chăng chúng ta đang phải hứng chịu những hệ lụy do sự bất cẩn và thiếu ý thức với môi trường?

Sau cơn mưa, ngành chức năng lại họp bàn, kiểm điểm, rút kinh nghiệm và tìm giải pháp. Còn người dân có thể chắc chắn rằng những trận ngập lụt kiểu này sẽ còn tái diễn khi mùa mưa đến với những cơn mưa tương tự. Có lẽ họ đã cảm nhận được sự ướt át và lạnh lẽo trong cơn mưa giông một cách rõ nét. Còn những cơ quan quản lý hình như vẫn đang “ngập” trong nhiều phương án, chưa tìm được lối thoát?

Ngô Quốc Đông