Đạo đức (luân lý) và nền tảng

(CN VI Phục Sinh - năm B - Ga 15,9-17)

“Nếu anh em giữ các điều răn của Thầy ...” (Ga 15,10).

Đạo đức là các nguyên tắc lý thuyết và thực hành sống chính trực dưới mắt Chúa. Thánh Kinh cung cấp sự hướng dẫn chi tiết liên quan đến thái độ của các tín hữu, cũng như các gương mẫu của các cá nhân mà đời sống của họ cho thấy lối cư xử tích cực lẫn tiêu cực. Nền tảng tối hậu của đạo đức là tính chất và ý muốn của Thiên Chúa, được nhận biết qua Chúa Giêsu Kitô và trong Thánh Kinh.

Nền tảng của đạo đức là sự công chính đã được tỏ bày của Thiên Chúa: “Trời xanh tuyên bố Người là Đấng chính trực” (Tv 97,6). “Dân ngoại ... mỗi khi họ theo lẽ tự nhiên mà làm những gì Luật dạy, thì họ là Luật cho chính mình... lương tâm họ cũng chứng chực điều đó... Người ta sẽ thấy điều đó, trong ngày Thiên Chúa cho Đức Kitô Giêsu đến xét xử những gì bí ẩn nơi con người...” (Rm 2,14-16).

Nền tảng của đạo đức được mặc khải trong Thánh Kinh:

- Trọn Thánh Kinh: “Tất cả những gì viết trong Sách Thánh đều do Thiên Chúa linh hứng, và có ích cho việc giảng dạy, biện bác, sửa dạy, giáo dục để trở nên công chính...” (2Tm 3,16-17).

- Lời Chúa: “Phúc thay kẻ lắng nghe và tuân giữ lời Chúa” (Lc 11,28). “Anh em hãy đem Lời ấy ra thực hành, chứ đừng nghe suông mà lừa dối chính mình” (Gc 1,22) (x. Tv 103,20; 119,17; Ga 17,6; Kh 3,8).

- Các lệnh truyền của Chúa: “Anh em sẽ được chúc phúc nếu vâng nghe những mệnh lệnh của Đức Chúa, Thiên Chúa của anh em...” (Đnl 11,26-28). Con cái Israel bị khiển trách: “Họ vội từ bỏ con đường cha ông họ đã đi, là tuân giữ mệnh lệnh của Đức Chúa...” (Tl 2,17), và cứ phải tái lập lại giao ước (2Sb 34,29-31).

- Ý muốn của Thiên Chúa: “Ai thi hành ý muốn của Thiên Chúa, người ấy là anh em chị em tôi, là mẹ tôi” (Mc 3,35) (x. Tv 143,10; Cl 4,12).

- Các mệnh lệnh của Chúa Giêsu Kitô: “Nếu anh em giữ các điều răn của Thầy, anh em sẽ ở lại trong tình thương của Thầy, như Thầy đã giữ các điều răn của Cha Thầy và ở lại trong tình thương của Người” (Ga 15,10) (x. Ga 13,3-4; 14,15; 15,13-17; 1Cr 14,37).

- Gương Chúa Giêsu Kitô: “Thầy đã nêu gương cho anh em, để anh em cũng làm như Thầy đã làm cho anh em” (Ga 13,15) (x. Rm 15,2-3.7; 2Cr 8,9; Ep 5,1-2.25; Pl 2,5; Cl 3,13; 1Pr 2,21).

- Giáo huấn của Chúa Giêsu Kitô trong bài giảng trên núi (Mt 5,22.28.32.34.39.44; 7,29; Ga 1,9; 3,18-19; 5,19; 12,48-49; 13,34; 14,6; 15,22; 17,6).

Các khoảng trống trong đời sống đợi chờ lối cư xử đạo đức của các tín hữu:

- Trong phẩm hạnh thuộc giới tính (x. Rm 1,26-27; Lv 18,22-23; 1Cr 5,1).

- Đối với chính quyền: “Mỗi người phải phục tùng chính quyền, vì không có quyền bính nào mà không bởi Thiên Chúa, và những quyền bính hiện hữu là do Thiên Chúa thiết lập” (Rm 13,1 (x. Mt 22,21 // Mc 12, 17 // Lc 20,25; Ga 19,11; Rm 13,2-5; 1Pr 2,13-14).

- Trong việc thưởng công (1Cr 9,7).

- Trong việc xử phạt (Gl 6,7).

LINH MỤC PHẠM QUỐC TÚY - GP PHÚ CƯỜNG