Mùa hè và trẻ em

Trẻ em rất thích mùa hè, bởi các em không phải gắn với giờ giấc, trường lớp, sách vở. Ấy vậy mùa hè lại là nỗi lo của rất nhiều phụ huynh vì không kiểm soát hết hoạt động của các em. Nhiều gia đình ở thành phố lớn không biết gởi các em đi đâu, đành để các em ở nhà thỏa thích xem hoạt hình, chơi điện tử hoặc nô đùa với các bạn cùng trang lứa ngoài ngõ phố. Vậy là không ít em lao vào chơi game đêm ngày, số khác dán mắt vào màn hình từ sáng đến tối, ảnh hưởng nghiêm trọng đến thị lực, còn các em nô đùa ngoài ngõ phố luôn tiềm ẩn rủi ro giao thông, đuối nước...

Hóa ra mùa hè không đơn giản như người ta vẫn nghĩ là dành thời gian cho các em nghỉ ngơi. Việc quản lý được chuyển từ nhà trường cho gia đình đã làm không ít bậc phụ huynh bế tắc. Nhiều giải pháp được đưa ra để hướng các em tới các xu hướng tích cực như gởi về quê với ông bà, cho học các lớp kỹ năng sống, học thêm bán trú ở nhà cô giáo... Nhưng xem ra tất cả chỉ là giải pháp tình thế, được lặp lại ở nhiều gia đình từ năm này qua năm khác. Có lẽ cần trang bị cho em một tâm lý đón hè cùng với các kỹ năng cần thiết cho kỳ nghỉ hơn là chọn các cách đối phó như trên, bởi khi các em có một kiến thức nền tảng tốt, sẽ biết ý thức được hành vi của mình trong ngày nghỉ cho dù không có cha mẹ hay cô giáo ở bên.

Trong khi gia đình đang phải thu xếp để cho các con những ngày nghỉ hè vừa an toàn, khỏe mạnh và bổ ích, cộng đồng cũng có nhiều hoạt động hưởng ứng mùa hè thiếu nhi. Tháng 6 được chọn là tháng hành động vì trẻ em nên có khá nhiều hoạt động từ thiện giúp đỡ các em học sinh nghèo vùng sâu vùng xa kém may mắn, tạo cho các em mùa hè ý nghĩa và đáng nhớ. Tuy nhiên cũng nhận thấy hè nào cũng là lúc nở rộ các dịch vụ câu khách với trẻ em. Các trung tâm giải trí đông nghẹt thở vào dịp này, nhiều dịch vụ tạo ra thói quen mua sắm cho một số em. Điều này cũng cho thấy không gian ngoại cảnh, bổ ích và lành mạnh vẫn luôn thiếu với trẻ em thành phố. Nhiều gia đình cứ ngày nghỉ là cho con đi siêu thị, trung tâm thương mại để tránh nóng và tìm cho các cháu một chút không gian giải trí. Ít có cảnh cha mẹ cuối tuần đưa con đi dã ngoại về vùng ven đô, cho các em nhìn thấy cánh đồng, cái cày, con trâu, cây lúa... Hầu như xung quanh các trẻ em thành phố, không gian giải trí là ánh đèn xanh đỏ, phòng kính máy lạnh, ăn kem, chơi game và mua sắm, ảnh hưởng tới nhận thức cũng như kỹ năng sống của các em.

Như vậy hè không chỉ đơn thuần là ngày nghỉ của các em. Đó là lúc không ít cha mẹ tranh thủ đưa con đi học đủ thứ từ võ thuật, ngoại ngữ, âm nhạc mong thành người hoàn thiện khiến các em mất ý nghĩa của mùa hè. Đó là lúc không ít cha mẹ chỉ lo kiểm soát sự lạm dụng truyền hình, điện thoại, máy tính và trò chơi điện tử của con cái. Đơn giản vì họ không thu xếp được thời gian bên con cái, xã hội công nghiệp thật khốc liệt khác hẳn với mùa hè nông nhàn thủa trước trẻ em thả diều, bắt bướm, câu cá, chơi trò chơi dân gian.

Xem ra ngày nay nghỉ hè với các em muôn hình vạn dạng, mỗi người một vẻ, xen lẫn vui buồn, lo âu, bổ ích, lý thú, và hàm chứa nhiều thách đố.

Ngô Quốc Đông