Như cây bút chì

“Có một người được Thiên Chúa sai đến tên là Gioan Baotixita Bùi Tuần, được sai đến thế gian năm 1927 để sống ơn gọi làm người, là con Chúa và là con Hội Thánh. Linh mục Gioan Baotixita được sai đến giáo phận Long Xuyên từ năm 1964 để sống ơn gọi linh mục trong tác vụ đào tạo linh mục tương lai của giáo phận. Giám mục Gioan Baotixita được giao đến giáo phận Long Xuyên từ 1975 để phục vụ giáo phận với tư cách là Giám mục của Chúa, thực thi các ơn gọi của đời mình. 

Đức cha đã để lại cho giáo phận Long Xuyên, đặc biệt là hàng giáo sĩ và tu sĩ những dấu ấn khó quên. 

* Dấu ấn thứ I: Vì sứ vụ chứ không vì chức danh. Đức cha đã lãnh nhận thánh chức giám mục năm 1975, vì hoàn cảnh thực tế, Đức cha cố Micae Nguyễn Khắc Ngữ đã trao toàn quyền để Đức cha phục vụ giáo phận. Như vậy từ 1975-1997, tức là 22 năm, chức danh của Đức cha là giám mục phó nhưng đã thi hành sứ vụ với trách nhiệm của một Giám mục Chánh tòa. Từ 1997, Đức cha tiếp tục trách nhiệm này, chính thức là Giám mục Chánh tòa cho đến lúc về hưu năm 2003.

* Dấu ấn thứ II: Ra đi vì sứ vụ. Trong giai đoạn sau năm 1975, Đức cha đã tận dụng hoàn cảnh không còn chiến tranh bom đạn để ra đi, gặp gỡ và đối thoại. Đức cha đã từng được ví vui là người thường trú ngoài đường và tạm trú tại Tòa Giám mục, do ngài ra đi không mệt mỏi để đến với tha nhân. 

Chúng con vẫn luôn nhớ hình ảnh của một Giám mục thi hành sứ vụ được chở di chuyển bằng xe Honda 2 bánh trên những con đường gập ghềnh bụi bặm và trên những chiếc xuồng chòng chành trong kênh rạch. Nhưng vì thế mà nhiều giáo điểm được hồi sinh, được thiết lập sau chiến tranh, từ những cuộc ra đi vì sứ vụ này.

* Dấu ấn thứ III: Nhiệt tình thi hành sứ vụ. Đức cha đã tận dụng những nén vàng Chúa trao để thi hành sứ vụ: khả năng suy tư, khả năng giảng thuyết, khả năng viết lách. Lời Chúa được Đức cha đón nhận và miệt mài suy tư, và với những dấu chỉ của thời đại, đã được rao giảng bằng miệng nói, bằng tay viết. Tập “Nói với chính mình”, tập “Giới luật yêu thương”, tập “Thao thức” và nhiều tập sách khác của Đức cha, là minh chứng và là một di sản để lại cho ngàn sau. Những tư tưởng tu đức trong giảng thuyết và trong các tuyển tập đã ảnh hưởng đến đời sống của nhiều người, đặc biệt là các giám mục, linh mục, tu sĩ của Đức cha. 

* Dấu ấn thứ IV: Ưu tiên xây dựng con người. Nếu liệt kê những công trình xây dựng cơ sở vật chất trong đời giám mục 49 năm thì thật khiêm tốn, nhưng với vai trò là Giám đốc Tiểu chủng viện, là linh hướng Đại chủng viện và là Giám mục Giáo phận, Đức cha đã để lại cho Giáo hội nhiều nhân sự phục vụ trong và ngoài giáo phận, là những tông đồ giáo dân, những tu sĩ, những linh mục, giám mục và cả Tổng Giám mục nữa. Trong những ngày này, các học trò của Đức cha trong nước cũng như ngoài nước, đang hướng về giáo phận để hiệp thông tưởng nhớ tới thầy Bùi Tuần. 

* Dấu ấn thứ V: Hội nhập vì sứ vụ. Lãnh nhận sứ vụ giám mục vào giai đoạn mới của đất nước, Đức cha đã vận dụng tinh thần đối thoại của Công đồng Vatican II vào hoàn cảnh thực tế của giáo phận Long Xuyên, đã đưa ra đường hướng hợp lý, hợp pháp, hợp tác và thân thiện. Với đường hướng này, Đức cha đã được coi như một nhân tố quan trọng để HĐGMVN đưa ra đường hướng “Sống Phúc âm giữa lòng dân tộc để phục vụ hạnh phúc của đồng bào” trong Thư Chung 1980… 

Từ 5 dấu ấn trên, chúng con thấy như hiện nổi lên hàng chữ “Giới luật mới” (Mandatum Novum) được nắn nót viết từ một cây viết chì. Cây viết chì GB Bùi Tuần đã được Thiên Chúa sử dụng và Đức cha đã chấp nhận để được bào mòn đến cạn kiệt ở tuổi 97 với 69 năm linh mục và 49 giám mục. 

…

Trước khi đưa thi hài Đức cha trở về lòng đất mẹ, chúng con, các giám mục, linh mục, tu sĩ, chủng sinh và giáo dân xin Đức cha tha lỗi cho những thiếu sót lỗi lầm của giáo phận, của cá nhân cũng như của tập thể. Xin Đức cha tha thứ cho chúng con vì “giới răn mới”. Chúng con sẽ tiếp tục cầu nguyện cho Đức cha, vì chúng con tin Đức cha sẽ tiếp tục hiện diện và chúc lành cho chúng con. Xin tiễn biệt Đức cha và hẹn gặp Đức cha trong niềm hạnh phúc Phục Sinh…”. 

(trích LỜI TIỄN BIỆT Đức cố giám mục GB Bùi Tuần của Đức cha Giuse Trần Văn Toản - Giám mục Chánh tòa GP Long Xuyên)