Linh mục Trần Phú Sơn, chánh xứ Suối Cát (giáo phận Xuân Lộc), có niềm đam mê đặc biệt với việc sưu tầm tem Công giáo và cổ vật. Sau nhiều năm miệt mài với sở thích, cha đã xây dựng được một bộ sưu tập phong phú, mang nhiều giá trị gắn với lịch sử Giáo hội Công giáo. Cơ duyên bắt đầu từ một khoảnh khắc tình cờ, sau đó đã trở thành một phần không thể thiếu trong thú tiêu khiển của vị mục tử này.
Cũng là thành viên của Hội Cổ vật TPHCM, cha đã có nhiều cơ hội gặp gỡ, giao lưu với những người cùng đam mê, nên việc tìm kiếm các bộ tem và cổ vật trở nên dễ dàng hơn. Bộ sưu tập của cha giờ đã trở nên đa dạng với nhiều bộ tem quý, đặc biệt là những con tem từ Tòa Thánh Vatican, được xem là “điểm sáng” trong “kho tàng” của cha.
Tem Vatican mà cha sở hữu chủ yếu là tem sống, chưa qua sử dụng, không mang dấu bưu điện và giữ nguyên giá trị lưu hành. Những bộ tem này bắt đầu được phát hành từ năm 1929, sau khi Hiệp định Lateran được ký kết, đánh dấu sự ra đời của Quốc gia Thành Vatican. Hằng năm, vào dịp cuối năm, khi Vatican phát hành sách tem mới, cha lại tìm cách sở hữu chúng, hoặc thông qua mua trong nước, hoặc nhờ người quen ở nước ngoài hỗ trợ. Tuy nhiên, không phải lúc nào cũng suôn sẻ, bởi đôi khi các bộ tem bị thất lạc trong quá trình vận chuyển về Việt Nam, gây không ít khó khăn.
Trong số những bộ tem quý giá, cha Sơn đặc biệt trân trọng những con tem liên quan đến Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II, nhất bộ tem do Cộng hòa Dân chủ Congo phát hành, tưởng niệm Đức Gioan Phaolô II sau khi ngài qua đời vào ngày 2.4.2005. Bộ tem in hình ảnh Đức Mẹ Maria ôm Đức Giáo Hoàng trong vụ ám sát tại Quảng trường Thánh Phêrô, kèm theo bản tin L’Osservatore Romano và dòng chữ “Totus Tuus”- châm ngôn nổi tiếng của ngài, nghĩa là “Hoàn toàn thuộc về Mẹ Maria”.
Ngoài ra, cha còn sở hữu bộ tem Giáng sinh do Yemen phát hành năm 1969. Bộ này gây ấn tượng mạnh với hai con tem mạ vàng, là sự kết hợp độc đáo giữa nghệ thuật và tín ngưỡng trong một quốc gia Hồi giáo. Từ Bahrain, bộ tem vẽ những cảnh Thánh Kinh như Chúa đi trên mặt nước, Sứ Thần Truyền tin cho Đức Mẹ và Đức Mẹ gặp bà Thánh Elisabeth, cũng mang đậm giá trị tôn giáo và nghệ thuật hội họa.
Bên cạnh những bộ tem Công giáo, linh mục Trần Phú Sơn còn sưu tầm những đồng tiền cổ từ thời kỳ La Mã, trong đó có ba đồng tiền đặc biệt từ thời Hoàng đế Caesar Augustus, người đầu tiên khôi phục lại sức mạnh cho Đế chế La Mã sau cái chết của Julius Caesar. Nổi bật là đồng Tetradrachm bạc đúc tại Antioch, khắc hình nữ thần Tyche, biểu tượng của may mắn và thịnh vượng. Đồng tiền này không chỉ là công cụ giao thương mà còn là minh chứng cho thời kỳ hòa bình và ổn định dưới triều đại Augustus, một giai đoạn quan trọng trong lịch sử thế giới.
Cha Sơn cũng sở hữu những đồng tiền từ thời vua Herod Đại Đế và Herod Agrippa I, hai nhân vật nổi bật trong lịch sử Judea. Herod Đại Đế, người để lại dấu ấn với các công trình vĩ đại và sự kiện tàn sát trẻ nhỏ tại Bethlehem ghi trong Kinh Thánh; cùng với cháu trai Herod Agrippa I, người bách hại các tín đồ Kitô giáo, đều được khắc họa qua những đồng tiền cổ. Những đồng tiền này không chỉ là vật phẩm sưu tầm mà còn là chứng nhân lịch sử, gắn liền với các sự kiện quan trọng trong Tân Ước, mang đến giá trị lịch sử và tôn giáo.
Với cha Sơn, sưu tầm tem và tiền cổ, ngoài sở thích cá nhân còn là cách để ghi dấu những cột mốc quan trọng của Giáo hội Công giáo. Mỗi con tem, mỗi đồng tiền là một câu chuyện, một tác phẩm nghệ thuật và một minh chứng lịch sử, giúp cha chiêm nghiệm những giá trị tinh thần sâu sắc qua từng thời kỳ. Như cha từng chia sẻ: “Những con tem hay đồng tiền không chỉ là vật nhỏ bé mà còn là cách để mình nhìn lại, chiêm niệm những giá trị tinh thần của Giáo hội qua từng thời kỳ”.
Để chia sẻ niềm đam mê này, cha Sơn đã dành một không gian nhỏ tại giáo xứ Suối Cát để trưng bày bộ sưu tập, tạo điều kiện cho những ai quan tâm có thể chiêm ngưỡng và tìm hiểu qua những câu chuyện lịch sử và đức tin.
Hoàng Quân
Bình luận