Lần đầu làm mẹ bỉm sữa

Lần đầu làm mẹ là niềm hạnh phúc vô bờ của người phụ nữ, nhưng cũng ẩn chứa nhiều lo lắng, áp lực. Ðể bé con được chăm sóc tốt, mẹ bỉm sữa cần nỗ lực học hỏi và chọn lọc những phương cách phù hợp, khoa học…

Những lắng lo, áp lực

Mang thai bé đầu tiên ở tuổi 30, vào tuần thai 36, chị Bùi Thị Trúc Ly (giáo xứ Xóm Chiếu, TGP TPHCM) cảm thấy rối beng khi chuẩn bị hành trang cho ngày lâm bồn. Tâm sự với mẹ ruột ở quê qua điện thoại, Ly buột miệng: “Lỡ trong đêm mà đau bụng thì không biết làm sao, con nghe nói có người thai 37 tuần đã sanh con rồi”. Thấy con gái lóng ngóng, mẹ Ly vừa mắng vừa trấn an: “Chị già đầu rồi mà chẳng biết gì, mẹ 20 tuổi đã đẻ anh hai mày rồi đó. Thời mẹ đi sinh chỉ có vài ba cái tã vải với hộp sữa bò rồi tụi bay cũng khôn lớn nên người…”. Không bị thuyết phục bởi “kinh nghiệm” của mẹ, Ly chợt nhớ đến người bạn mới sinh con được 3 tháng. Nhờ bạn tư vấn, cô mạnh dạn soạn giỏ đồ theo “danh sách” dài gồm vật dụng cần thiết cho bé và cho mẹ sau sinh.

Vốn là người “nhát đau” đến mức vết đứt tay bé tí cũng khiến chị Trần Thục Quyên (giáo xứ Phaolô - Bình Tân) chảy nước mắt, nên khi mang thai lần đầu ở tuổi 42, chị rất lo lắng: “Tôi lo sợ đủ thứ. Sợ đau, vì thấy coi trên mạng, thấy bác sĩ rạch 3 - 4 lớp da mới lấy được em bé ra. Sợ lạc mất con, vì trong thực tế đã từng có trường hợp giao lộn trẻ sơ sinh rồi”. Nhờ gia đình và bạn bè động viên, chị Quyên giải tỏa lo lắng bằng cách mỗi ngày tìm xem hình ảnh, đoạn phim về bé sơ sinh đáng yêu, để tăng thêm tinh thần chờ ngày sanh nở.

Bên cạnh nỗi lo trước ngày sinh, quá trình sinh con, chăm con cũng khiến cho nhiều chị em căng thẳng, áp lực, thậm chí có người rơi vào trầm cảm. Trường hợp của chị Lê Thị Yến (giáo xứ Tống Viết Bường, giáo hạt Phú Thọ) là một ví dụ. Chị cho biết, con trai đầu lòng của mình từ khi mới sinh đã thường xuyên khóc đêm. Một mình chăm con vất vả khiến Yến bị mất ngủ triền miên trong nhiều tháng liền. Chị như người mắc hội chứng trầm cảm sau sinh, hay nghĩ đến chuyện tiêu cực. Thấy vợ quá mệt mỏi, chồng chị Yến quyết định nghỉ việc để phụ chăm con cả ngày lẫn đêm. Nhờ vậy, tâm trạng mẹ bỉm sữa mới dần được cải thiện.

Chưa đến nỗi như Yến, chị Phạm Thị Thúy Ngọc - một nhân viên tư vấn về thẩm mỹ ở quận 1 (TPHCM) - may mắn có người nhà phụ giúp ngay từ đầu. Tuy nhiên, bản thân chị luôn cảm thấy tự ti đến mức không dám soi gương vì “cơ thể 3 vòng chuẩn đã trở nên khó coi chưa từng thấy”. Khi bé đầy tháng, người thân về quê, phải tự tay chăm con một mình, cô gái 28 tuổi cảm giác tình trạng thật tồi tệ: “Suốt ngày tã sữa liên tục, quần áo xộc xệch, đầu bù tóc rối. Đã vậy, chẳng thấy gì là vui vẻ khi bạn bè đùng đùng đến thăm mà không báo trước”.

Chăm sóc bé, cách nào tốt cho con?

Bên cạnh nỗi vất vả chăm con nhỏ, chị Thúy Ngọc còn chịu nhiều áp lực khi mẹ chồng “điều khiển” từ quê miền Bắc. Ngồi trong phòng bế con, chị nghe rõ mồn một lời mẹ chồng dặn dò qua điện thoại với chồng mình: “Con nói vợ con quấn khăn cho cháu mẹ trong 3 tháng liền để bé khỏi bị giật mình, nhớ lấy lá cỏ mực mẹ gởi bỏ vào ngăn mát tủ lạnh để rơ lưỡi cho con, mỗi sáng nên bóp chân để chân thằng bé được thẳng thóm… Mỗi lần làm thì quay lại cho mẹ coi xem có làm đúng không nhé. Nhớ nhắc vợ con làm cho đầy đủ, chứ mới sinh con lần đầu chưa có kinh nghiệm gì cả đâu”.

Vâng lời mẹ, người chồng bắt chị Ngọc phải làm theo với giọng điệu như kiểu ra lệnh: “Kinh nghiệm nuôi con của bà không sai đi đâu được, bằng chứng là đã nuôi 10 người con trưởng thành như hôm nay đấy. Em liệu mà theo thì cũng chỉ tốt cho con mình thôi”. Ngặt nỗi mẹ bỉm lại chăm con theo kiến thức từ một lớp học chăm bé sơ sinh, và học thêm kỹ năng từ những đoạn clip do các điều dưỡng bệnh viện phụ sản thực hiện, nên hai vợ chồng thường xuyên cãi vã, căng thẳng. Sau gần một tháng kiên trì, Ngọc đã giải tỏa được bằng cách tỉ tê với mẹ chồng về những điều đã học được và gởi cho bà những đoạn quay, trang thông tin hướng dẫn chăm sóc trẻ từ những bệnh viện phụ sản uy tín. Chia sẻ niềm vui sau khi hòa giải những khúc mắc, Ngọc mạnh dạn: “Giờ thì mình đã có thể thoải mái dùng đồ rơ lưỡi tiện dụng thay vì lấy cỏ mực rơ lưỡi cho con. Cách chăm sóc trẻ cách đây 40 năm so với bây giờ có nhiều cái khác lắm. Vì vậy để việc chăm con được thuận lợi, mình đã cố gắng giải thích cho mẹ chồng hiểu và chọn cách sống dung hòa”.

Từng lâm vào cảnh khó xử như Ngọc, chị Bùi Thị Phương Loan (giáo xứ Gò Vấp) còn khó khăn hơn vì sống chung với mẹ chồng. Từ lúc mới sinh, bé con đã được bà nội chăm sóc theo kinh nghiệm của người xưa, dùng cuống trầu vẽ chân mày, kéo tai để bé có vành tai đẹp, nắn bóp chân tay để điều chỉnh độ thẳng. Mỗi lần tắm bé, bà cho vào miệng con mấy giọt nước đã pha với rượu đế, dầu xanh, dầu thơm. Với lý do để cháu ngủ ngon, bà hay cho bé nằm nghiêng ban đêm và ru võng ban ngày… Tuy nhiên, theo hướng dẫn cách chăm sóc bé của một số bệnh viện phụ sản, việc cho bé nằm nghiêng là không nên vì đây là một trong những nguyên nhân gây đột tử ở trẻ từ 0 đến 1 tuổi. Hay thói quen ru bé ngủ võng, ngoài tác động xấu liên quan đến cột sống và lồng ngực, các bác sĩ chuyên khoa cũng khuyến cáo cần tránh, vì sẽ khiến bé gặp phải hội chứng rung lắc. Hội chứng này thường xảy ra ở trẻ dưới 2 tuổi, đặc biệt ở trẻ 0 - 6 tháng, có thể gây tổn thương não nếu rung lắc với cường độ mạnh. Tương tự, về việc nắn chân cho bé, một số bác sĩ cũng khuyên phụ huynh không nên làm. Tư thế 2 chân co và 2 tay co là tư thế sinh lý của trẻ, không cần phải nắn chân cho thẳng ra, vì theo sự phát triển của trẻ thì chân sẽ tự duỗi thẳng. Cho đến hiện nay, cũng chưa có một chứng minh rõ ràng nào về việc kéo tai giúp trẻ có vành tai đẹp hoặc vẽ chân mày bằng lá trầu cho lông mày đẹp, đó là chưa kể sẽ khiến trẻ bị dị ứng với nhựa của lá trầu. Do đó, để bé được chăm sóc tốt, phụ huynh nên chọn lọc, áp dụng những phương cách, kiến thức khoa học và phù hợp nhất.

BÍCH VÂN