Lý lẽ của chồng

Ông xã em dân văn phòng, suốt ngày than bị áp lực công việc, bị hối thúc nộp báo cáo, chỉ tiêu này nọ... Ổng về đến nhà là than mệt, quạu cọ, bồn chồn mất ngủ, vậy mà tối bia rượu, khuya sớm chơi games online, trưa thuốc lá cà phê. Em góp ý thì chồng nói “để giải tỏa stress”. Em nghe ổng than hoài cũng mắc bệnh... sì - trét luôn! Cho em hỏi, làm sao nói lại những lý lẽ của chồng?

(Một chị ở Q.Tân Bình, TPHCM)

Thống kê gần đây của Tổ chức lao động quốc tế (ILO) đã cho thấy một con số đáng giật mình: khoảng 20% dân số thế giới đang bị căng thẳng (stress) quá mức trong công việc. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cũng khẳng định stress đang là mối đe dọa lớn nhất cho sức khỏe cộng đồng trong thế kỷ 21.

Tại Việt Nam, tỷ lệ bình quân số người bị stress trên cả nước là hơn 52%. Có nhiều lý do dẫn đến stress: kinh tế phát triển, đòi hỏi của công việc ngày càng cao, môi trường làm việc ngày càng trở nên phức tạp và căng thẳng, áp lực của cuộc sống và của bản thân là quá lớn...

Đầu tiên, chúng ta cần hiểu rõ stress không phải là bệnh mà chỉ là tình trạng cơ thể rơi vào trạng thái căng thẳng quá độ từ đó phát sinh những phản ứng ức chế hoặc phấn khích.

Thứ hai, nhiều người nhầm lẫn triệu chứng của stress chính là nguyên nhân. Chẳng hạn khi bị stress, một nhân viên văn phòng thường bị mất ngủ, lo lắng thái quá. Uống thuốc an thần hay thuốc ngủ có thể giảm triệu chứng này, nhưng chính stress mới là nguyên nhân gây mất ngủ.

Vậy, stress thực sự đến từ đâu? Đối với dân văn phòng, chúng có thể bắt nguồn từ áp lực làm việc (sếp giao cho quá nhiều trọng trách), những thay đổi lớn trong đời (mất người thân, bắt đầu làm cha mẹ, phát hiện bệnh nan y, thất nghiệp, phá sản...), khó khăn xuất hiện (gánh nặng tài chính, nợ nần, bất mãn với đồng nghiệp,...), mất kiểm soát trong công việc (thiếu kinh nghiệm quản lý, mất chức, hạn nộp bài dồn dập, quá ít việc hay quá nhiều việc...).

Rơi vào hoàn cảnh đó, cơ thể xuất hiện những phản ứng khác nhau, phân ra theo 4 loại: Hành vi: ăn quá nhiều hoặc bỏ ăn, hay than vãn, trốn tránh trách nhiệm, cắn móng tay, nghiến răng, nôn nóng...; Nhận thức: đãng trí, mất tập trung, đánh giá méo mó về sự việc...; Thể chất: thiếu năng lượng, đau đầu, nôn ói, táo bón, tiêu chảy, mất ngủ hoặc ngủ li bì, cảm lạnh, khô nứt miệng...; Cảm xúc: tự ti, lảng tránh, dễ nổi nóng, chán nản, khó tính, hay nghi ngờ, bi quan, chán nản...

Nhiều người hút thuốc để “đầu óc tỉnh táo”, ăn vặt những món giòn, thơm, cay nóng, béo, ngọt, mượn bia rượu để giải sầu. Nhiều người tập yoga, thiền, nghe nhạc, nói chuyện với người thân và bạn tốt để giải tỏa. Một số người “quẳng gánh lo đi mà vui sống” bằng cách đổi nghề hoặc giảm tải...

Chồng bạn gặp căng thẳng trong công việc lại dùng rượu, bia, bàn nhậu để giải tỏa có khi tình trạng lại xấu thêm. Rượu, bia, đồ uống có cồn (Ethanol) vào trong cơ thể sẽ được chuyển hóa thành Acetaldehyde, độc hại hơn ethanol 30 lần, là thủ phạm của việc tiêu hao, đào thải vitamin đặc biệt là nhóm vitamin B - cứu tinh cho hệ thần kinh. Nếu không kịp thời bổ sung Vitamin B, lượng Acetaldehyde dư thừa sẽ ảnh hưởng xấu đến chức năng của gan, sự phối hợp và điều hòa cơ chế thần kinh. Khi say xỉn, đau đầu, nôn ói, mất kiểm soát..., cơ thể và hệ thần kinh càng căng thẳng mệt mỏi hơn.

Chơi games điều độ có thể giúp trí não nghỉ ngơi sau những giờ làm việc, làm con người tạm quên đi những bộn bề, giảm được căng thẳng và stress trong chốc lát nhưng khi quay lại thì vấn đề vẫn còn ở đó. Thậm chí game “giết” rất nhiều thời giờ lẽ ra nên dành cho gia đình, tạo nên thói quen xấu là hễ gặp khó khăn thì lẩn tránh vào game, nêu gương xấu cho con.

Để có thể “mở van cho cái nồi áp suất” này, quan trọng nhất là tập thói quen nhìn nhận tích cực về sự việc tạo áp lực đối với mình, tập suy nghĩ và cách sống lạc quan. Bạn có thể giúp chồng bằng cách tạo không khí gia đình đầm ấm, vui vẻ; cho cả nhà những bữa ăn ngon miệng, chú ý bổ sung thực phẩm giàu vitamin B hoặc sử dụng những dược phẩm chứa vitamin B liều cao giúp giải tỏa căng thẳng, mệt mỏi; giúp các thành viên trong nhà có giấc ngủ ngon và sâu khoảng 6-7 giờ mỗi đêm.

THS-BS LAN HẢI