Giáo hội đã dành trọn tháng 11 trong Năm Phụng vụ để cầu cho các linh hồn nơi luyện ngục. Ngày 1.11.1967, Đức Thánh Cha Phaolô VI, trong Tông huấn Ân xá đã ban một ơn đại xá với điều kiện thường lệ (xưng tội, rước lễ, cầu theo ý Đức Giáo Hoàng) cho tín hữu viếng nhà thờ vào dịp lễ Các Thánh, và ơn đại xá cho những ai viếng nghĩa địa trong tuần lễ đầu tháng 11 để cầu cho các linh hồn.
Từ những thế kỷ đầu, Giáo hội đã cầu nguyện cho các tín hữu ly trần. Thánh Augustinô (354-430) đã nói: “Nếu chúng ta không lưu tâm gì đến người chết, thì chúng ta sẽ không có thói quen cầu nguyện cho họ”. Sau đó, thánh Odilo (962-1048), viện phụ đan viện Cluny (thời đó nằm trong phần đất Germany) đã có sáng kiến tổ chức lễ Cầu Hồn vào ngày 2.11 và trước hết cử hành trong đan viện Cluny vào năm 998 (có sách nói 1030). Về sau lễ Cầu Hồn đã được truyền sang nước Pháp; và tới giữa thế kỷ 10, Đức Thánh Cha Gioan 14 đã thiết lập lễ Cầu Hồn trong Giáo hội Rôma.
 |
Tại Việt Nam, trước Công đồng Vatican II (1962-1965), giáo hữu viếng nhà thờ suốt ngày lễ Các Thánh để lãnh ân xá chỉ cho các linh hồn. Cảnh người lớn trẻ em tấp nập ra vào nhà thờ rất vui vẻ. Mọi người dự lễ và xin lễ cầu cho người thân sớm về hưởng phước thiên đàng. Điều này không chỉ là tấm lòng thảo hiếu mà còn là niềm tin “các thánh cùng thông công”.của Kitô hữu.
Hiện nay, do hiện tượng bùng nổ dân số, tốc độ đô thị hóa và việc bảo vệ môi sinh, đất nghĩa trang ở nhiều vùng miền, ngày càng thu hẹp. Mặt khác, Giáo hội cũng cho phép hỏa táng qua Huấn thị “Cùng sống lại với Chúa Kitô” (Ad Resurgendum cum Christo) ngày 15.8.2016. Huấn thị khẳng định: “Trong trường hợp chọn hỏa táng vì sự liên hệ đến vấn đề vệ sinh, kinh tế, những quan tâm của xã hội, sự lựa chọn này không bao giờ vi phạm những ước muốn minh nhiên hoặc hợp lý, của các tín hữu đã qua đời. Giáo hội không đặt ra bất cứ sự phản đối của giáo lý liên hệ đến thực hành này” (số 4), Tuy nhiên, Giáo hội không cho phép phân chia tro cốt nhiều nơi, phát tán trong không khí, thả xuống sông, biển hoặc để linh cốt tại gia.
Vào tuần lễ cuối tháng 10 trước lễ Các Thánh, giáo hữu Việt Nam thường lệ thăm viếng, chăm chút mộ phần hoặc di cốt người đã khuất, để đến chiều ngày lễ Các Thánh, mọi người tụ tập cầu nguyện hoặc dâng lễ cầu cho các linh hồn tín hữu đã từ biệt cõi thế.
Một điều đáng ghi nhận là không gian phù hợp cho nhà chờ Phục Sinh hiện thời được thiết kế như một phần trọng yếu về cơ sở vật chất của nhiều họ đạo. Mặt khác, nhiều nghĩa trang ngày nay thiết kế các mộ phần chung một khuôn mẫu tạo nét thẩm mỹ và ý tưởng không phân biệt giàu nghèo. Còn có những nghĩa trang được tôn tạo như một hoa viên thoáng đãng và là điểm tụ hội trong ngày của các giáo hữu…
Nơi dương thế, người sống và người chết dường như ngày càng gần nhau!
ĐỖ LỘC HƯNG
Bình luận