Nhà thờ Mộ Ðức Trinh nữ Maria

Trong gần 2.000 năm, đông đảo khách hành hương khắp thế giới đã đến viếng thăm và bày tỏ lòng tôn kính Ðức Mẹ tại nhà thờ Mộ Ðức Trinh nữ Maria ở Giêrusalem.

Đối với các Kitô hữu được chào đời và lớn lên trên Đất Thánh, mỗi thánh lễ lại là cơ hội làm sống động đức tin tại vùng đất thiêng liêng của Kitô giáo này. Thế nhưng, có một số ngày vô cùng đặc biệt đối với những tín hữu ở Đất Thánh. Lễ Đức Mẹ Hồn Xác Lên Trời, 15.8 hằng năm, là một trong số đó.

Nhà thờ từ thế kỷ thứ năm

Năm 1950, trong lễ Các Thánh, Đức Giáo Hoàng Piô XII đã long trọng công bố tín điều Đức Mẹ Hồn Xác Lên Trời trong tông hiến Munificentissimus Deus - Thiên Chúa vô cùng quảng đại: “Để tôn vinh Thiên Chúa toàn năng là Đấng đã ban muôn vàn ơn lành đặc biệt của Người trên Trinh Nữ Maria, để tôn kính Con của Người là Vua muôn đời, Đấng đã chiến thắng tội lỗi và sự chết, để Bà Mẹ cao cả của Người Con đó được hiển vinh hơn, và để toàn thể Giáo hội hân hoan phấn khởi; bằng quyền bính của Chúa Giêsu Kitô, của hai thánh tông đồ Phêrô và Phaolô, và bằng thẩm quyền của mình, tôi công bố, tuyên xưng và xác nhận như là một tín điều được Thiên Chúa mạc khải: Người Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội của Thiên Chúa, Đức Maria Đồng Trinh, sau khi hoàn tất cuộc đời trần thế của mình, đã được mang lên hưởng vinh quang trên trời cả thân xác lẫn linh hồn”.

Sau công bố trên, hàng triệu tín hữu Kitô đã đến cầu nguyện tại Mộ Đức Maria, tọa lạc ở phía đông Giêrusalem. Theo ghi chép, một nhà thờ đã được xây dựng xung quanh phần mộ vào thế kỷ thứ năm. Thời gian trôi qua, nhà thờ này đã bị phá hủy từ lâu. Giờ đây, phần mộ nằm bên trong nhà thờ Mộ Đức Trinh nữ Maria được xây dựng vào thời Thập Tự Chinh. Nhà thờ nằm gần Gethsemane, dưới chân núi Dầu, tại địa điểm Chúa Giêsu và các vị tông đồ cầu nguyện trước ngày Người chịu khổ hình trên thập tự giá.

Trong một thời gian dài, Mộ Đức Maria từng thuộc sự coi sóc của dòng Phanxicô (từ năm 1363 đến 1757). Dòng Phanxicô được Giáo hội Công giáo giao phó việc chăm sóc Ðất Thánh kể từ khi bắt đầu đặt chân đến nơi này vào cuối năm 1217 và hiện được biết đến với tên gọi Những người giám hộ Thánh Ðịa. Ngày nay, Giáo hội Chính thống giáo Hy Lạp và Armenia hợp lực với Giáo hội Công giáo quản lý Mộ Đức Maria, đồng thời trao một số đặc quyền cho Chính thống giáo Ethiopia, Chính thống giáo Syria và Chính thống giáo Copt.

Bên trong hầm mộ

Dòng Phanxicô tuy không có thẩm quyền chính thức bên trong mộ, nhưng đang quản lý Hang Các Thánh Tông đồ. Chỉ cách Mộ Đức Mẹ vài mét, Hang Các Thánh Tông đồ là nơi các môn đệ của Chúa Giêsu đứng chờ và sau đó chứng kiến Thầy bị bắt giữ, theo cha Ramzi Sidawi (dòng Phanxicô tại thánh địa).

Dựa trên thỏa thuận giữa các dòng tu tại Đất Thánh, mọi nhánh của Kitô giáo đều được phép cầu nguyện, dâng lễ tại nhà thờ Mộ Đức Trinh nữ Maria, nhà thờ Mộ Chúa ở Giêrusalem và nhà thờ Giáng Sinh ở Bêlem. Dòng Phanxicô được dâng lễ ở Mộ Đức Trinh nữ Maria đúng một ngày trong năm: 15.8.

Đêm 14.8, các Kitô hữu tập trung ở chân núi Dầu, cầu nguyện và chia sẻ về cuộc đời của Đức Mẹ. Kế đến, họ tham dự nghi lễ rước nến đến Vương Cung Thánh Đường Gethsemane, và cầu nguyện tại đây. Đến sáng 15.8, Giáo hội Công giáo tổ chức hai thánh lễ ở Giêrusalem. Một lễ diễn ra ở Vương Cung Thánh Đường Dormitio trên núi Zion, nơi Đức Maria sống một thời gian trước khi qua đời. Các thánh tông đồ đã đưa di hài của Mẹ đến nơi giờ đây là phần mộ của Đức Mẹ.

Thánh lễ thứ hai bắt đầu với lễ rước từ Hang Gethsemane đến nhà thờ Mộ Đức Trinh nữ Maria. Tại đây, các tu sĩ của dòng Phanxicô dành vài phút cầu nguyện. Bên trong nhà thờ, các tín hữu buộc phải bước xuống bậc thang đá (khoảng 50 bậc) trước khi đến phần mộ. Phần trần đá khổng lồ bên trên cầu thang có hình vòm, và những cây đèn chiếu ánh sáng vàng xuyên suốt lối đi. Đến giữa đường, bức tường bên trái là điểm cầu nguyện thánh Giuse. Bên phải có một ngách dành để tôn vinh các thánh Gioakim và thánh Anna, song thân của Đức Mẹ.

Lối vào hầm mộ được phủ đầy những hình ảnh nghệ thuật về Đức Maria. Bên trong, một băng ghế đá được chiếu sáng. Đây là nơi di hài của Đức Mẹ được đặt yên nghỉ trước hồn xác lên trời. Người hành hương được phép chạm tay vào băng đá trên.

Thánh lễ Đức Mẹ Hồn Xác Lên Trời năm nay được dự kiến sẽ được tổ chức sau thời gian Israel đóng cửa và hạn chế du khách và người hành hương vì dịch bệnh.