Nhiều quan điểm về gia đình

Tiếng nói của địa phương

Nhân hội nghị của Liên Hiệp Các Hội đồng Giám mục Phi Châu (SECAM) tại Roma, Ðức Hồng y Wilfrid Napier, TGM Giáo phận Durban, Nam Phi cho biết các giám mục của châu lục này muốn Thượng Hội đồng Giám mục (THĐGM) năm nay tập trung vào việc củng cố Giáo Hội bằng các giá trị tốt đẹp của gia đình, trước khi bàn qua những vấn đề khác như cho phép người ly dị và tái hôn rước lễ. Đức TGM Gabriel Mbilingi của Lubango, Angola, chủ tọa Liên Hội đồng các Giám mục Phi Châu và Madagascar, cũng khẳng định: “Châu Phi sẽ có cùng một tiếng nói tại Thượng hội đồng sắp tới để trình bày các thách đố và thành công của đời sống gia đình tại Phi Châu”.

ĐHY Wilfrid Napier cho biết, các giám mục châu Phi muốn THĐGM tập trung và việc củng cố Giáo hội bằng các giá trị tốt đẹp của gia đình

Ở châu Mỹ, phái đoàn Mỹ tham dự THĐGM gồm nhiều vị nổi tiếng là ủng hộ mạnh mẽ truyền thống Công giáo về các vấn đề gia đình. Hội đồng Giám mục Mỹ đã bầu thêm 4 đại diện tham dự Thượng Hội đồng (THĐ) năm 2015 là các Đức TGM Joseph Kurtz, Charles Chaput, Daniel DiNardo, José H. Gómez. Người “ôn hòa” nhất trong 4 vị này là Ðức TGM Kurtz cũng nhận định: “Điều hết sức quan trọng là không có hố ngăn cách nào giữa thờ phượng, tin với mục vụ. Mối quan tâm chính đáng là trung thực với giáo huấn của Giáo Hội, và tôi sẽ đem theo thái độ này tới THĐ”.

Các giám mục Nhật đi tiên phong tại châu Á khi công bố kết quả tham khảo ý kiến người Công giáo trong nước chuẩn bị cho THĐGM về gia đình tại Roma. Bản báo cáo giải thích rõ ý nghĩa làm người Công giáo trong bối cảnh chỉ là một giáo hội thiểu số, sẽ gặp thách thức trong việc chuyển tải quan điểm về đời sống gia đình khi đa số người Công giáo kết hôn với người ngoài Công giáo, và: “Tình trạng lão hóa nơi người Công giáo nói chung và giáo sĩ nói riêng đang khiến cho giới trẻ Công giáo ít muốn tham gia cộng đoàn giáo xứ. Kết quả là họ không có cơ hội khám phá các vấn đề tính dục và đời sống gia đình theo đức tin”.

Một số Giáo hội địa phương, đặc biệt ở Đông Âu đã tỏ ra rất cứng rắn khi bảo vệ quan điểm. Phái đoàn Giám mục Ba Lan khẳng định sẽ giữ vững lập trường trước bất cứ ý định thay đổi nào, đặc biệt trước một số đề xuất của các giám mục Ðức nhằm nới rộng luật lệ của Giáo Hội. Ðức Tổng Giám mục Stalislaw Gedecki nói với tờ Catholic Herald: “Chắc chắn chúng tôi không đi theo chiều hướng thần học do một số vị giám mục Đức trình bày”.

Trong khi đó, các Giáo hội ở Tây Âu lại tỏ ra cởi mở hơn. Nhiều vị giám mục và nhà thần học Thụy Sĩ, Pháp và Ðức đã gặp nhau trong một hội thảo về gia đình hồi tháng 5.2015 tại Roma để cùng suy tư về những tiến triển có thể có của giáo lý Giáo hội về gia đình. Hội thảo nhất trí thế giới đang trở nên phức tạp hơn, các lằn ranh phân biệt mong manh hơn. “Những trở ngại xảy đến cho cuộc sống hôn nhân nhiều hơn những gì một nền “thần học lý tưởng” dễ dàng chấp nhận”, bà Anne-Marie Pelletier, Giáo sư Kinh Thánh tại Chủng viện Notre Dame ở Paris (Pháp), người được trao giải Ratzinger năm 2014 nhận định.

Trung thành với tín lý

Ngày 25.3 .2015, hãng tin Catholic World News dẫn lời Ðức Hồng y Lorenzo Baldisseri, Tổng Thư ký Thượng Hội đồng đánh giá THĐ lần này là “cuộc cách mạng vĩ đại” của Ðức Giáo hoàng. Ngài nhấn mạnh: “Đây là cuộc cách mạng của ngôn ngữ và thái độ, trong sự trung thành toàn bộ với tín lý mọi thời, cuộc cách mạng của dịu dàng và yêu thương”.

ĐHY Mueller cho rằng THĐGM cần tìm kiếm những con đường mục vụ giúp những người ở trong tình gia đình cảnh khó khăn

Ðức Hồng y Mueller, Tổng trưởng Thánh bộ Giáo lý đức tin cũng cho rằng THĐGM cần tìm kiếm những con đường mục vụ giúp những người ở trong tình cảnh gia đình khó khăn. Ðức Hồng y đặc biệt ám chỉ đến những người ly dị tái hôn dân sự và những người sống chung không kết hôn. Còn Đức Hồng y Robert Sarah, Tổng trưởng Bộ phụng tự và Kỷ luật bí tích trong bài nói chuyện với các vị giám mục họp tại Ghana vào tuần trước đã nhắc nhở: “Ngay các chi thể của Giáo Hội cũng bị cám dỗ với ý muốn đặt Giáo Huấn vào một chiếc hộp đẹp đẽ để tách ly nó ra khỏi thực hành mục vụ”. Nhiều linh mục ở châu Phi cũng đồng quan điểm với ĐHY Sarah: “Hãy ý thức sứ mệnh của Giáo Hội; hãy bảo vệ tính thánh thiêng của hôn nhân hiện đang bị tấn công bởi đủ mọi kiểu ý thức hệ nhằm triệt hạ gia đình ở châu Phi. Ðừng sợ nhấn mạnh tới Giáo Huấn của Giáo Hội về hôn nhân”.

Đức Hồng y Ennio Antonelli, Chủ tịch danh dự của Hội đồng Giáo hoàng về gia đình, vừa viết quyển sách có tựa đề “Cuộc khủng hoảng của hôn nhân và Bí tích Thánh Thể”. Trong đó ngài cho rằng, việc mời gọi những người đã ly hôn và tái hôn trở về với Giáo Hội là quan trọng nhưng không có nghĩa là họ nên lãnh nhận bí tích Thánh Thể. Ngài nhấn mạnh Giáo Hội phải hỗ trợ các đôi vợ chồng trong việc hòa hợp những đòi hỏi của đời sống gia đình và công việc. Nhờ 4 năm làm chủ tịch của Hội đồng Giáo hoàng về gia đình, Đức Hồng y hiểu rất rõ về THĐ đang diễn ra. Ngài nói rằng sự kiện này sẽ không gây ra một cuộc cách mạng dù sẽ xảy ra một số thay đổi.

Triệu Minh