Ở tuổi 46, báo Công giáo và Dân tộc đã khẳng định được vị trí trong lòng nhiều thế hệ độc giả. Với vai trò truyền thông, nối kết tinh thần đạo và đời, tờ báo không chỉ là sản phẩm của những tín hữu trong, ngoài nước mà còn là tài liệu hữu ích cho bạn đọc ngoài Công giáo.
46 năm là một hành trình. Sản phẩm báo giấy (tuần báo và nguyệt san), nhiều thập niên qua đã trở nên thân thuộc với người đọc. Là người không theo Công giáo, dõi theo báo Công giáo và Dân tộc từ những năm 80 của thế kỷ trước đến nay, ông Phạm Văn Ðúng (79 tuổi, Hóc Môn) cho biết, mỗi tuần, nhận báo là một niềm vui: “Ngày trước, lúc mới biết đến tờ báo, tôi thường đạp xe đi xuống các nhà sách đạo hay các nhà thờ tìm đọc, ở Fatima Bình Triệu, dòng Chúa Cứu Thế… Mỗi lần có dịp đi, dù có bận chuyện cũng tranh thủ ghé mua, do không có điều kiện để đọc từng số nên hễ ghé nhà sách mà còn số nào trong tháng là mua hết mang về. Thời buổi đó đi lại xa xôi, khó khăn không như bây giờ. Sau này, liên lạc qua kênh phát hành tại gần nhà, tôi đỡ phải đi xa”. Gặp được độc giả lâu năm như ông Ðúng, chúng tôi - những người làm báo được dịp nhìn lại ký ức của chặng đường dài. Ông Ðúng nhắc tới lui chuyện cũ, những bài viết ấn tượng mãi cùng nhiều tên tuổi lão luyện, trong đó có người đã xếp bút nghiên ở lại để đi qua bờ bên kia. Tờ báo, theo ông, qua năm tháng có nhiều đổi thay. “Ðổi thay để bắt kịp với xu thế cuộc sống. Các thể loại bài, các mục ngày một đa dạng. Nếu muốn đọc biết thông tin Giáo hội địa phương và thế giới, có thể xem báo tuần. Nếu muốn học hiểu các tài liệu, bài viết phân tích, thần học, khảo cứu… có thể xem báo tháng”, ông nói.
 |
| Ông Phạm Văn Đúng, một độc giả ngoài Công giáo đã dõi theo tờ báo suốt mấy chục năm qua |
Vốn là người đam mê đọc sách, am hiểu văn hóa, trở về hưu, ngày tháng này ông Ðúng có nhiều thời giờ để đón nhận Công giáo và Dân tộc. Ông có thói quen đọc bất kỳ bài nào, lần xem từng đoạn trong một lúc, rồi thôi. Bởi ông chia sẻ, khi đọc, phải nghiền ngẫm, suy xét. Ðó là cái vui của người đọc, huống hồ những bài chia sẻ trên báo phần nhiều mang tính suy tư. Mà có lẽ, nhờ đặc thù riêng của tờ báo nên ông tìm đọc và qua ngần ấy năm ông xem Công giáo và Dân tộc như một chọn lựa ưu tiên. “Tôi không theo đạo nhưng đọc Công giáo và Dân tộc tôi rút ra nhiều chiêm nghiệm cho cuộc sống”, ông Ðúng chia sẻ. Chính cái nét “không theo đạo” nhưng vẫn thích, vẫn trung trinh với tờ báo theo dòng thời gian ấy càng làm chúng tôi tò mò. Hỏi ra mới biết, duyên đến với báo phát xuất từ niềm cảm mến đạo. Ngày bé, ông lớn lên trong những ngôi trường đạo nổi tiếng ở đất Sài thành, được các thầy, các cha uốn nắn từng câu chữ, bài học đầu đời. Chính ông đã trưởng thành trong bầu khí đạo hạnh ấy.
Ngược dòng lịch sử, ngày 10.7.1975, báo Công giáo và Dân tộc phát hành số đầu tiên tại Sài Gòn. Tờ báo từ lúc thành lập mặc nhiên đã có vai trò và ý nghĩa chính trị, xã hội nhất định. Với những nhà nghiên cứu, báo Công giáo và Dân tộc là một tài liệu quan trọng để đào sâu. TS. Ngô Quốc Ðông (Viện Nghiên cứu Tôn giáo - Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam) nhận định tờ báo tuần và báo tháng đã cung cấp rất nhiều các thông tin về Công giáo thế giới lẫn trong nước, giúp cho người nghiên cứu có thể tìm hiểu và lưu trữ, tra cứu. Các thông tin về sử học tôn giáo rất hữu ích. Một đóng góp tiếp theo của tờ báo tính là tính thông tin. “Tờ báo có những tin bài nhanh, thậm chí độc, lạ, có thể làm cho một số người đọc đã quen thành nghiện, thiếu vắng thấy khó chịu. Và điểm nổi bật nữa mà tôi muốn nói đó là về quan điểm. Tờ báo đạt tính khách quan, không bôi hồng, tô son hay nêu một quan điểm về vấn đề nào đó quá mức. Những bình luận, đánh giá thường dựa trên nền tảng Công giáo gắn với bối cảnh Việt Nam”, TS. Ngô Quốc Ðông đánh giá.
Theo dõi tờ báo bằng tuần, suốt nhiều năm nghiên cứu, TS. Ngô Quốc Ðông cho rằng tờ báo đã có những điều chỉnh linh hoạt. Bên cạnh các bài viết tin tức thời sự, một số mục duy trì lâu nay làm ấn tượng như Lời Chúa và Cuộc sống; Dư luận; Dấu xưa, Dòng chảy văn hóa. “Trước tiên tôi thấy mục Lời Chúa và cuộc sống khá hấp dẫn với mình, cho dù mình là người ngoài Công giáo. Ðiều hấp dẫn vì đó là những bài Tin Mừng đã được diễn giải, được Việt hóa, dễ hiểu. Lời Chúa không bị xơ cứng mà chuyển tải thành những gì dễ đọc, dễ nhớ ngay cả với người ngoài đạo, hơn nữa phần này báo đã mời được những cây bút là linh mục, giám mục có kinh nghiệm. Ngoài ra, một mục duy trì từ rất lâu là những bài viết của giám mục Bùi Tuần. Chuyên mục này hấp dẫn bởi những gì giám mục viết như một trải nghiệm của đời sống tâm linh, chứa đựng nhiều tâm tình cảm xúc tôn giáo. Về ngôn từ thì giàu chất văn học, ngắn gọn, súc tích, nhiều mỹ từ ấn tượng. Mục Dư luận khá thú vị, đưa người đọc tới hơi thở của đời sống người tín hữu, gắn với các vấn đề thời sự của giáo hội và đời sống Công giáo”, ông nói.
Cùng quan điểm, ông Nguyễn Minh Hoàng (Phó trưởng phòng Dân tộc - Tôn giáo, Ban Dân vận Thành ủy TPHCM), người làm công tác tôn giáo và cũng là độc giả lâu năm của tòa soạn nhận xét tờ báo có những chuyên mục với các bài viết đặc sắc: “Chuyên mục Công giáo Việt Nam mang lại cho tôi ấn tượng nhiều. Vì qua đó, tôi thấy được hoạt động của giới Công giáo trong cộng đoàn và ngoài xã hội. Sự đoàn kết, chung sức của đồng bào Công giáo trong xây dựng và bảo vệ tổ quốc Việt Nam phát triển bền vững. Nhìn chung, tờ báo phản ánh được thực tế cuộc sống, sinh hoạt Công giáo cùng những vấn đề thời sự, xã hội”.
Hiện tại, ngoài tuần báo và nguyệt san, báo Công giáo và Dân tộc có website với tên cgvdt.vn và fanpage Báo Công giáo và Dân tộc giúp người dùng mạng truy cập dễ dàng. Nhờ sự phát triển này, độc giả ngoài Công giáo và cả các độc giả trẻ, sinh viên, tìm hiểu về báo một cách thuận tiện, dễ dàng. Chị Hoàng Ngọc Tú (30 tuổi, Q.3) cho biết, là một dự tòng đang trong quá trình học đạo, chị đã được bạn bè giới thiệu các tài liệu sách báo về đạo, được biết đến trang mạng báo Công giáo và Dân tộc để theo dõi, tìm hiểu: “Tôi xem trên trang web để biết thêm. Vì báo đăng các tài liệu chuẩn mà tra cứu lại dễ. Chẳng hạn như theo dõi lịch Công giáo, hạnh các thánh…, hay các tin tức trong nước là những thông tin mà với người đang theo học đạo cần đọc”. Chị Tú cho biết thêm trên tài khoản mạng xã hội, chị đã bật trang Báo Công giáo và Dân tộc ở chế độ theo dõi và xem các bài viết mới nhất, nên thường xuyên đọc báo.
Không những thân quen với bạn đọc là những tín hữu Công giáo thuần thành, với các độc giả ngoài Công giáo, tờ báo cũng đã để lại dấu ấn và là một tài liệu đầy giá trị.
Nguyễn Luân
Bình luận