Hàng sao ở Làng Sông đã vào “tuổi 133”, tức đã có từng ấy năm lớn lên, già đi và chứng kiến bao thăng trầm của giáo phận Qui Nhơn, với những trận bão lũ triền miên đổ xuống mảnh đất miền Trung này. Tuy nhiên, chưa có ghi chép nào về những tổn thất cho hàng sao cổ thụ trong hàng trăm năm qua vì thiên tai. Vậy mà chỉ sau một “cơn bão thế kỷ” quét ngang đất Bình Định một tuần trước, 14 cây sao cao lớn, quen thuộc với bao thế hệ trước nhà nguyện Làng Sông đã tan thương lá cành. Hình ảnh cây gãy ngọn, xiêu vẹo, xác xơ lá lan tỏa khiến lòng ai cũng có phút chậm nhịp, bồi hồi, xót xa…, vì màu thẫm xanh của hàng cổ thụ cũng tan hoang theo khung cảnh vốn thấy xưa nay.
Nhớ những ngày nắng đẹp, khi đến Làng Sông, từ cổng chính vào là nhà nguyện xây theo lối Âu châu nằm ngay chính giữa, bên trái và phải là hai dãy nhà lầu đối xứng, xây dựng theo kiến trúc tu viện Pháp xưa rất đẹp và gần như còn nguyên vẹn, chỉ được sơn phết, bảo trì vài lần. Và thẳng tắp từ cổng đến nhà nguyện là hai hàng cây sao cao vút đổ bóng mát che chở cho cả khoảng sân rộng, âm thầm ghi lại bao bước chân của những thừa sai, những chủng sinh, và cả những người làm văn hóa tới lui cơ sở in Làng Sông - một trong ba nhà in chữ Quốc ngữ sớm nhất Việt Nam (cùng với nhà in Ninh Phú ở Hà Nội và nhà in Tân Định ở Sài Gòn), như một chứng nhân của thời cuộc, của những dịch chuyển cũ - mới.
Lịch sử vùng đất cho biết, Tòa Giám mục và Chủng viện Làng Sông do thánh Giám mục Stêphanô Cuénot Thể thành lập trong khoảng từ năm 1841-1850. Nhưng toàn bộ cơ sở đã bị tiêu hủy dưới thời Văn Thân, chính xác là vào năm 1885. Từ năm 1891-1892, Đức cha François Xavier Van Camelbeke Hân đã tái thiết chủng viện với bốn khu nhà lớn và các nhà phụ cận bằng mái tranh, sau mới làm lại bằng gạch ngói. Nhà nguyện thì từ đầu đã thiết kế kiên cố và 14 cây sao đã được trồng từ thuở đó, thành hai hàng theo hướng Nam - Bắc, dọc theo hai bên lối đi giữa như chúng ta thấy ngày nay.
Năm nào bão lũ cũng càn quét miền Trung, và sau mỗi đợt thiên tai “đổ bộ”, người dân vùng lũ ngập thường chìm trong hoang tàn, không ít năm lũ lớn gây thiệt hại nặng nề khắp nơi. Thế nhưng thật lạ lùng, nhìn lại các trận thiên tai lớn trực tiếp ảnh hưởng đến vùng Qui Nhơn hơn thế kỷ qua, chợt nhận ra hàng sao cổ thụ nơi Làng Sông gần như luôn bình an vô sự, như thể có một bàn tay vô hình nào đó gìn giữ, luôn kiên định trong dòng chảy của vạn vật, bất kể gió mưa. Còn lần này…, thật nuối tiếc. Hay là hàng cổ thụ đã đi vào trong bao nhiêu khuôn ảnh đẹp chụp Làng Sông giờ đến lúc “mệt mỏi”?
Tòa Giám mục Qui Nhơn đã có Thư Kêu gọi cứu trợ, tha thiết xin ân nhân xa gần giúp lời cầu nguyện, thương gởi phẩm vật và rộng lòng giúp đỡ tài chánh để khắc phục những thiệt hại của thiên tai, để giáo phận và Caritas sớm có phương án chuyển đến các nạn nhân, cũng như tái thiết những mất mác, đổ vỡ. Và, chắc chắn trong danh sách những nơi cần sửa chữa lại khẩn cấp, có tên của Làng Sông cổ kính - nơi hàng sao đã bén rễ, tỏa bóng suốt hơn một thế kỷ nay
MINH HẢI
Ãnh: Giáo phận Qui Nhơn
Bình luận