Tôi có một gia đình thứ hai: trại phong Bến Sắn

Hơn hai mươi năm qua, bác sĩ Vũ Minh Duy vẫn luôn tận tình chăm sóc những bệnh nhân tại Khu điều trị Phong Bến Sắn - Bình Dương với trách nhiệm của người thầy thuốc và với tấm lòng nhân ái.

Xuất thân trong một gia đình có truyền thống đạo đức với nhiều người trong thân tộc sống đời tận hiến, bác sĩ Vũ Minh Duy cũng đã có thời gian tìm hiểu ơn gọi tại một số hội dòng, dù không có ơn gọi tu trì nhưng ước muốn phục vụ người khốn khó vẫn âm ỉ cháy trong tâm hồn.

Năm 24 tuổi, sau khi tốt nghiệp chương trình đào tạo y sĩ, anh không ngần ngại gật đầu ngay khi người dì ruột đang là nữ tu phục vụ tại trại Phong Bến Sắn đề nghị về giúp trại. Vào thời điểm 1996, người bệnh phong vẫn bị xã hội kỳ thị rất nặng nề. Bệnh nhân trong trại gần như bị cô lập, chỉ quẩn quanh trong khu vực khoảng 90 mẫu được bao quanh bởi bốn bức tường cao. “Ngày đầu mình cũng có chút lo lắng, nhưng không phải vì sợ lây lan khi nhìn các biến chứng và sự mặc cảm của bệnh nhân thì tất cả tan biến hết. Họ thật đáng thương. Nhiều người do di chứng làm mắt không nhắm được, mù dần do khô giác mạc. Có người chỉ bị một vết loét nhỏ, lâu dần ăn sâu vào xương phải tháo chi. Rồi những người da mặt căng ra, mũi sụp xuống trông đau khổ vô cùng. Còn thân nhân của họ một năm chỉ thăm nom một hoặc hai lần, thậm chí nhiều năm trời không thăm viếng dù cách trại vài chục cây số. Ở bên những người bất hạnh này, mình tự nhủ phải làm một việc gì đó để họ được sống tốt hơn”, bác sĩ Duy nhớ lại.

Đang tuổi thanh xuân nhưng anh đã gác lại những buổi hẹn hò, những tối cà phê cùng bạn bè hay những trận banh nảy lửa để ở cùng bệnh nhân. “Công việc ở trại làm không xuể. Thêm nữa mình vừa học vừa làm nên quên hết mọi chuyện, cuối tuần mới về thăm gia đình”, bác sĩ Duy cười.

20 năm gắn bó với bệnh nhân phong, anh càng yêu mến họ và tự nguyện dành trọn đời mình để phục vụ cho những con người bất hạnh này

Từ nỗ lực, cống hiến và sự tận tụy, anh được Ban Giám đốc gởi đi học khóa bác sĩ. Với bằng cấp chuyên môn, nhiều bệnh viện lớn tại thành phố đánh tiếng mời chàng bác sĩ trẻ nhưng giàu kinh nghiệm về cộng tác. Tuy lương và đời sống ở trại còn thấp, vậy mà hễ ai đề cập anh rời Bến Sắn, anh đều cười xòa và lắc đầu từ chối, kể cả nhiều lần bà xã khuyên anh nên về TPHCM làm việc hoặc mở phòng mạch tư để vợ chồng được ở gần nhau, kinh tế gia đình cũng bớt khó khăn hơn. “Sau khi nghe tôi kể công việc tại trại phong, về những hoàn cảnh éo le của người bệnh kém may mắn, vợ tôi đã hiểu và thông cảm với tôi hơn. Sau đó, cô ấy còn bị tôi lôi kéo về đây làm việc khoảng 3 năm trước khi chuyển công tác đi nơi khác”, bác sĩ Duy cho biết.

Nhắc đến bác sĩ Duy - trưởng khoa Ngoại, người lớn người trẻ trong trại đều có chung một ấn tượng về một vị thầy thuốc dong dỏng cao, có nụ cười, ánh mắt cảm thông và tấm lòng tận tâm với người bệnh. Nhiều người còn nhớ trong một lần tháo khớp cho bệnh nhân, garo cầm máu bất ngờ bị bung ra, máu từ chân bắn tung tóe khắp cả phòng, trong khi mọi người hoảng loạn né tránh, chính bác sĩ Duy dùng cả thân mình xiết chặt chân bệnh nhân để y tá bắt lại garo. Sau vụ đó, ai cũng nói bác sĩ này “dại” vì có thể bị lây nhiễm nhưng anh chỉ cười nhẹ tênh và giải thích : nếu không cầm máu kịp, bệnh nhân hẳn phải mất mạng. Nữ tu bác sĩ Phạm Thị Tuyết Diễm, phục vụ trại phong Bến Sắn cho biết thêm: “Tôi vào sau bác Duy một năm và từng đó thời gian, tôi thấy anh luôn hòa đồng với đồng nghiệp, yêu thương và phục vụ bệnh nhân hết mình. Đặc biệt, bác Duy rất khiêm tốn, ít khi nào nói về thành tích cá nhân cho dù công việc gặp rất nhiều khó khăn, áp lực”.

Đôi bàn tay của vị bác sĩ trẻ luôn truyền lửa ấm cho bênh nhân

Dù kinh qua nhiều ca khó và tiên liệu được bệnh tình nhiều ca nặng có thể tử vong nhưng chàng bác sĩ giàu lòng nhân này vẫn cảm thấy có lỗi và tự trách mỗi khi có một bệnh nhân trong trại qua đời. Để rồi sau đó, anh tìm tòi thêm tài liệu học hỏi và nỗ lực nhiều hơn khi thăm khám và chăm sóc bệnh nhân. Bà Vũ Thị Tài và chồng ở trại từ năm 1982 nhận xét: “Bác Duy tốt lắm, bệnh nhân cần gì cũng giúp. Chồng tôi bệnh nặng cứ lên khoa nằm suốt nhưng có bác Duy tận tình thăm khám nên ông ấy vẫn còn ở cạnh tôi”. Riêng với vị bác sĩ này: “Người bệnh mới nhập trại rất hiếm, đa số là người cũ, họ sống ở trại ít cũng 10 năm, nhiều thì hơn 50 - 60 năm nên coi nhau như người trong nhà. Đôi khi họ quát mắng mình như con cháu nếu chăm sóc và chữa trị thiếu chu đáo. Và đó cũng là một áp lực đòi hỏi chúng tôi hằng ngày phải phục vụ tốt hơn để những cô chú này hài lòng. Hơn nữa, tôi thấy họ bị xa lánh, luôn mang mặc cảm nên bản thân cố gắng góp phần xoa dịu, để mọi người sống phần đời còn lại trong yêu thương và bớt đau đớn thể xác”.

Hai mươi năm sống và chia sẻ gánh nặng bệnh tật với người phong Bến Sắn, bác sĩ Vũ Minh Duy luôn coi trại là ngôi nhà thứ hai và bệnh nhân của mình như thân nhân. Ở đây, anh thấy mình được sống cho đi và sống thanh thản nhưng vẫn luôn phấn đấu để làm tốt hơn ngày hôm qua. Hiện anh đang theo học Chuyên khoa I tại bệnh viện Da Liễu TPHCM để có thể nâng cao chuyên môn và giúp cho bệnh nhân ngày càng hữu hiệu hơn. Nhiều thế hệ bác sĩ đến với trại một thời gian ngắn rồi ra đi hoặc từ chối khi được đề nghị về giúp trại, vậy mà bác sĩ Duy vẫn chỉ một suy nghĩ sẽ phục vụ ở trại đến khi nào “bị bắt” về. Anh còn luôn cảm nhận công việc của mình không đáng là gì so với những nữ tu làm điều dưỡng, hộ lý tại trại.

PHỤC LỄ