Cầu thang Thánh ra mắt công chúng ở dạng nguyên bản

Lần đầu tiên sau gần 300 năm, những bậc thang từng dẫn bước chân của Chúa Giêsu đến gặp Tổng trấn Pontius Pilate đã xuất hiện dưới dạng nguyên bản như cách đây 2.000 năm.

Kể từ năm 1723, theo yêu cầu của Ðức Giáo Hoàng Innocent XIII, Cầu thang Thánh (Scala Sancta)được ốp gỗ lên bề mặt nhằm tránh gây tổn hại lên bậc đá nguyên thủy. Tuy nhiên, từ ngày 11.4 đến 9.6, những người hành hương có thể chạm vào từng bề mặt cẩm thạch trắng nguyên thủy hơn 2.000 năm. Tương truyền, Cầu thang Thánh đã được thánh Helena, mẹ của hoàng đế La Mã Constantine mang từ Jerusalem về Rome vào đầu thế kỷ thứ 4. Scala Sancta giờ đây được đặt ở Ðền thánh Cầu Thang Thánh, đối diện Vương Cung Thánh Ðường Thánh Gioan Latêranô.

Vẻ đẹp tuyệt vời của cầu thang nguyên bản được phát hiện sau khi lớp gỗ bên nguoài được tháo dỡ

Trong lễ mở cửa nơi này một lần nữa vào ngày 11.4, Ðức Hồng y Giám quản Rome, Angelo De Donatis đã làm phép cho Cầu thang Thánh, cho phép một nhóm tín hữu quỳ xuống và leo lên từng bậc thang. Ðể chuẩn bị cho ngày hôm nay, các chuyên gia đã phải nỗ lực hơn 20 năm khôi phục toàn bộ cấu trúc tại Ðền thánh Cầu thang Thánh, ban đầu được thiết kế bởi bàn tay tài hoa của kiến trúc sư Domenico Fontana vào thế kỷ 16 nhằm tạo địa điểm phù hợp cho các bậc thang thánh. Quá trình trùng tu được khởi động bởi các linh mục của dòng Thương Khó, những người được Ðức Giáo Hoàng Pius IX trao trọng trách chăm sóc nơi này từ thế kỷ 19. Nhờ vào nguồn quỹ được quyên góp từ vô số người tình nguyện, Bảo tàng Vatican khi đó bắt đầu công tác khôi phục Cầu thang Thánh, do các chuyên gia Carlo Pietrangeli, Francesco Buranelli, Antonio Paolucci và Barbata Jatta dẫn đầu.

Sau khi phục hồi nhà nguyện trên đỉnh cầu thang là Sancta Sanctorum, công việc tập trung vào các bức phù điêu xung quanh với nội dung thể hiện các câu chuyện trong Cựu Ước và Tân Ước. Theo lệnh của Ðức Giáo Hoàng Nicholas III, những bức phù điêu này hoàn tất trong thế kỷ 13- 14. Từ năm 2017, việc trùng tu chuyển sang các bậc thang thánh.

Phát hiện bất ngờ

“Không ai nghĩ đến sẽ có ngày họ có thể đặt chân lên các bậc thang bằng đá cẩm thạch trắng nguyên bản”, theo chuyên gia Paolo Violini, người chịu trách nhiệm trùng tu Cầu thang Thánh. Ông giải thích ý tưởng mở cửa Cầu thang Thánh dưới dạng nguyên bản đã bất chợt nảy ra khi họ tận mắt chứng kiến vẻ đẹp tuyệt vời của chúng sau khi lớp gỗ bên ngoài được tháo dỡ. “Ban đầu chỉ đơn giản là phục hồi và bảo trì phần gỗ ốp các bậc thang. Thế nhưng chúng tôi cho rằng đây là cơ hội quan trọng để cho những tín hữu thành tâm nhất đến tham quan nơi này được chiêm ngưỡng thánh tích gốc”, ông Violini cho biết và thêm rằng từ thế kỷ 18 đến nay, chưa ai được thấy màu trắng cẩm thạch của các bậc thang huyền thoại này.

Sau khi mở cửa lại, khánh hành hương có thể chạm vào từng bề mặt cẩm thạch trắng có độ tuổi hơn 2.000 năm

Tại cuộc họp báo công bố Cầu thang Thánh nguyên bản, cha Francesco Guerra, người chịu trách nhiệm coi sóc nơi này đã đề cập điều bất ngờ mà các chuyên gia đã gặp trong lúc tháo các lớp gỗ bảo vệ bên ngoài. “Các bậc thang đều bị méo mó, xuất hiện rãnh sâu ở mỗi bậc, trừ bậc cuối cùng”, theo cha Guerra. Ðây là hiện tượng hư hại bình thường, do hành động quỳ gối tiếp bước của vô vàn khách hành hương gây ra. “Chúng tôi phát hiện một cây thánh giá bằng đá Pocfia màu đỏ, được khảm ở bậc thang thứ hai. Một cây thánh giá khác được tìm thấy ở bậc thứ 11, vốn là bậc thang bị mòn nhiều nhất và là nơi mà theo Kinh Thánh, Chúa Giêsu đã quỵ ngã và làm nứt đá cẩm thạch, để lại vết máu. Cây thánh giá thứ ba, bằng đồng xuất hiện ở bậc cuối cùng”, cha Guerra mô tả. Một cái lỗ đã hình thành ở thành bậc 11, do các tín hữu có thói quen đưa ngón tay vào đây với hy vọng có thể chạm đến điểm từng có vết máu. Bên dưới lớp gỗ, các chuyên gia tìm được hàng ngàn tờ giấy nhỏ, các bức thư, lời cầu nguyện, tiền xu và ảnh, tất cả được nhét vào khe hở này trong suốt 3 thế kỷ qua.

Ðền thánh Cầu thang Thánh do Ðức Giáo Hoàng Sixtus V ra lệnh xây dựng từ giữa năm 1588 đến 1590, luôn là nơi cầu nguyện của các vị giáo hoàng. Giám đốc quản lý khoa học của Bảo tàng Vatican, ông Guido Corini xác nhận Cầu thang Thánh chính là biểu tượng của sự mộ đạo ở Rome. “Vào thời Trung Cổ, tín hữu trên khắp thế giới đến Rome để chiêm ngưỡng thánh tích này (tức Cầu thang Thánh). Khi Ðức Giáo Hoàng Sixtus V quyết định đã đến lúc cần phải bảo quản các bậc thang, hành động leo thang thánh trở thành một truyền thống của những tín hữu nhiệt thành của Công giáo”, theo ông Corini. Việc có thể quỳ gối leo được 28 bậc thang từng đón bước chân của Thầy là một hành động gây tác động mạnh mẽ cho các tín hữu. Leo thang bằng đầu gối giúp người hành hương phần nào cảm nghiệm được nỗi đau thể xác mà Chúa Giêsu từng phải chịu đựng.

BẠCH LINH