Ðiều khác biệt của chính sách ngoại giao Vatican

Tại một sự kiện do Ðại học Công giáo Mỹ (CUA) tổ chức hồi cuối tháng 7.2018 ở thủ đô Washington, Ðức Tổng Giám mục Paul Gallagher, Ngoại trưởng Tòa Thánh từ năm 2014 đã trình bày cách tiếp cận độc lập về ngoại giao của Giáo hội.

Đức cha Gallagher không thích kiểu “ngoại giao trên khán đài” - với các nhà lãnh đạo phát biểu từ xa về mọi diễn biến trên thế giới. Ngài nhận định với hãng tin CNA: “Thật dễ khi nói mọi điều tại Rome hay lên tiếng trên các phương tiện truyền thông quốc tế, nhưng người dân ở những nơi rất xa chúng ta sẽ phải chịu hậu quả. Điều chúng tôi cố gắng làm là thường xuyên làm việc với chính quyền địa phương”.

Tại sự kiện do CUA tổ chức, vị Ngoại trưởng Tòa Thánh đã đưa ra ví dụ về vai trò gần đây của Vatican trong các cuộc đàm phán tại Nicaragua và Venezuela: “Các giám mục đã tham gia theo lời mời của chính phủ để đồng hành và làm chứng cho cuộc đối thoại giữa các bên liên quan. Mặc dù hiện tại mọi việc rất phức tạp, việc điều đình gặp nhiều khó khăn, nhưng chúng tôi vẫn làm hết khả năng ở vị trí trung gian. Chúng tôi nỗ lực, không rút lui, không từ bỏ vì tin rằng vẫn có giải pháp cho mọi vấn đề”.

Trước khi đứng đầu ngành ngoại giao của Tòa Thánh, Đức cha Gallagher từng giữ vai trò là Sứ thần tại Burundi, Guatemala và Úc nên rất có kinh nghiệm về lãnh vực quan hệ quốc tế. “Giáo hội luôn ý thức được trách nhiệm đối với người dân địa phương, vì thế chúng tôi rất thận trọng”, ngài chia sẻ. Đây là một trong những điều khác biệt của chính sách ngoại giao Vatican so với các quốc gia đối ngoại chủ yếu vì lợi ích riêng. Tòa Thánh và Đức Giáo Hoàng nhìn ngoại giao với mục đích vì lợi ích chung của nhân loại. “Hầu như mọi nơi trên thế giới đều có Kitô hữu sinh sống. Đôi khi họ thuộc nhóm thiểu số và dễ bị tổn thương. Những gì chúng ta nói và làm có thể giúp đỡ nhưng cũng có khi làm trầm trọng hơn sự tổn thương của họ. Chính vì vậy mà cần phải cân nhắc thật kỹ. Tôi thường trao đổi để tìm hiểu lý do, chứ không theo quan điểm riêng”, Đức cha Gallagher nói.

Giáo hội muốn sống kề cận con người ngày nay, chia sẻ niềm vui và lao nhọc, ước muốn và khát vọng hòa bình của họ. Do đó, trong bối cảnh của một số cuộc giao tranh, khủng hoảng chính trị hiện nay, Tòa Thánh gắn kết với tất cả những ai có thiện chí mong muốn vượt qua các hoàn cảnh xung đột và ủng hộ việc sống chung hòa bình giữa các dân tộc.

Trần Ngọc