Giữa lòng TPHCM nhộn nhịp, những nghĩa cử âm thầm đầy nhân văn vẫn từng ngày lan tỏa từ những tổ chức, đoàn thể xã hội... Hòa trong nhịp chung, cộng đồng Công giáo cũng đều đặn duy trì các hoạt động giúp người nghèo. Những nghĩa cử giàu tình người này thể hiện trách nhiệm của một Kitô hữu trong cộng đồng, nơi tình người được chở che bằng hành động thiết thực.
Tại thành phố Hồ Chí Minh, các bữa ăn từ thiện dành cho người nghèo không biết bắt đầu từ lúc nào, chỉ biết là gắn liền với truyền thống “lá lành đùm lá rách” của người Việt Nam.
Trong suốt 50 năm qua, cộng đồng Công giáo tại TPHCM đã không ngừng hiện thực hóa truyền thống nhân ái cao đẹp ấy qua những chương trình mang tên gọi thân thương “Bữa cơm tình thương”. Khởi nguồn từ những bếp ăn khiêm tốn, hoạt động này đã lặng lẽ lớn mạnh, tựa như một mạng lưới rộng khắp, len lỏi đến những ngõ hẻm, trao tận tay những người lao động nghèo khó, những cụ già neo đơn, những mảnh đời kém may những suất cơm nóng hổi, đong đầy tình người.
Giáo xứ Tân Định có bếp ăn từ thiện mang tên Đức Mẹ Ban Ơn từ năm 2008, thời cha xứ Gioan Baotixita Võ Văn Ánh. Cứ đều đặn từ thứ Hai đến thứ Bảy, khoảng 200 đến 250 phần ăn được trao đến người lao động nghèo. Châm ngôn “Muốn gặp Chúa, hãy đến bếp ăn tình thương” như lời mời gọi cộng đoàn cùng chung tay. Từ năm 2017 đến nay, bữa ăn được thay thế bằng việc giáo xứ hằng tháng giúp người nghèo 10kg gạo và 500.000 đồng.
Theo dòng chảy của thời gian, với sự sáng tạo và tinh thần phục vụ không ngừng, nhiều giáo xứ đã linh hoạt triển khai những hình thức hỗ trợ đa dạng, phù hợp với nhu cầu và hoàn cảnh đặc thù của từng địa phương. Chẳng hạn giáo xứ Tân Phước (nhà thờ Hầm), hạt Phú Thọ, phối hợp với các xứ khác tổ chức “bữa ăn không đồng” từ thứ Hai đến thứ Sáu, và đặc biệt vào thứ Ba, ban Caritas của xứ còn mang những phần cơm đến Bệnh viện 1A để chia sẻ với các gia đình bệnh nhân khó khăn. Mô hình “Quán cơm 2.000 đồng” tại giáo xứ Mạc Ty Nho đã trở thành một điểm tựa vững chắc, không chỉ về vật chất mà còn về tinh thần, nơi những người nghèo cảm nhận được sự tôn trọng và sẻ chia chân thành qua từng bữa ăn giá rẻ. Những “tô mì 0 đồng” nghĩa tình cũng đã trở thành một hình ảnh đẹp, sưởi ấm lòng người trong những ngày khó khăn. Tại giáo xứ Thánh Phanxicô Xaviê (nhà thờ Cha Tam), bếp ăn tình thương vẫn miệt mài hoạt động từ thứ Hai đến thứ Sáu, trao đi hơn 150 suất cơm mỗi bữa, như một lời khẳng định về trách nhiệm yêu thương mà mỗi Kitô hữu mang trong mình đối với cộng đồng. Người bán vé số, chạy xe ôm, sinh viên xa nhà có thể tìm thấy một bữa ăn ấm lòng tại giáo xứ Vườn Xoài với mức đóng góp tượng trưng 2.000 đồng. “Tô mì bác ái” và 300 ổ bánh mì mỗi tuần tại nhà thờ Thanh Đa đã trở thành hình ảnh quen thuộc vào mỗi tối thứ Bảy và sáng Chúa nhật.
Vươn xa đến những vùng ven, Quán Cơm 2.000 tại giáo họ Vĩnh Lộc B, hạt Tân Sơn Nhì (huyện Bình Chánh) do cha Giuse Trần Viết Thái khởi xướng năm 2020 đã trở thành điểm hẹn ấm áp của bà con lao động nghèo, một vòng tay nhân ái giữa nhịp sống hối hả của thành phố. Sự nhân ái đã lan tỏa làm nên tên gọi “Bữa cơm nhân ái 0 đồng” mà ban giới trẻ giáo xứ Bình Thuận đã thực hiện từ cuối năm 2021 vào mỗi thứ Bảy, giúp những người tàn tật, người già neo đơn, công nhân lao động, trẻ em cơ nhỡ... có được bữa trưa ngon miệng. Vào khoảng cuối năm 2024, giáo xứ Hóc Môn cũng lan tỏa yêu thương với chương trình “Bữa ăn không đồng” vào mỗi tối thứ Tư, mở rộng vòng tay đến những người lao động nghèo. Giáo xứ Tân Lập, hạt Thủ Thiêm cung cấp trung bình 120 suất ăn mỗi ngày cho bệnh nhân nghèo tại bệnh viện quận 2. Những bữa cơm ấm áp không chỉ giúp người bệnh vơi đi gánh nặng vật chất mà còn tiếp thêm sức mạnh tinh thần đối mặt với bệnh tật. Để duy trì bếp ăn bác ái, giáo xứ đã lập “Tổ ve chai”, tạo thêm nguồn thu ổn định hằng tháng cho bữa ăn bác ái.
Cung cấp bữa ăn cho người nghèo còn tạo nên một nét đẹp liên đới giữa các giáo xứ trong cùng khu vực, nổi bật nhất là tại giáo hạt Xóm Mới. Mỗi giáo xứ trong giáo hạt luân phiên đảm nhận việc chuẩn bị bữa ăn theo lịch phân công hàng tuần. 7 trong tổng số 15 giáo xứ vùng này đã phối hợp nhịp nhàng, bao gồm giáo xứ An Nhơn, Bắc Dũng, Hoàng Mai, Thạch Đà, Lạng Sơn, Tử Đình và nhà an dưỡng Phát Diệm, để tổ chức nấu cơm phục vụ người nghèo suốt 7 ngày trong tuần. Chương trình cơm trưa miễn phí tại giáo hạt Xóm Mới khởi nguồn từ sáng kiến của cố linh mục Giuse Đinh Huy Hưởng, nguyên Giám đốc Nhà an dưỡng Phát Diệm. Những suất cơm nhân ái đầu tiên được thực hiện từ năm 2010 bởi quỹ bác ái Du Sinh. Sự đồng lòng giữa các giáo xứ không chỉ thể hiện tinh thần đoàn kết mà còn là minh chứng rõ nét cho tình hiệp thông sâu sắc cùng trách nhiệm xã hội của người Công giáo thành phố.
Ngoài những bữa ăn giúp người nghèo, giới Công giáo còn chung tay với xã hội thăng tiến đời sống người dân ở nhiều lãnh vực. Tại vùng quê nghèo, giáo họ Minh Hòa (Kiên Giang) đã đón niềm vui lớn khi Ban Caritas giáo xứ Nam Hòa (TGP TPHCM) trao tặng hai mái ấm khang trang cho những gia đình có hoàn cảnh khó khăn. Sự hỗ trợ kịp thời này mang lại nơi ở ổn định, thắp lên hy vọng về một cuộc sống tốt đẹp hơn. Tương tự, tại Củ Chi (TPHCM), giáo xứ Tân Thông giáo phận Phú Cường, đã cùng địa phương thực hiện chương trình xây dựng những căn nhà tình thương cho người nghèo. Điển hình, vào năm 2012, Chi hội Thiện Nhân (thuộc Hội Bảo trợ bệnh nhân nghèo TPHCM) đã trao tặng 5 căn nhà tình thương trị giá 125 triệu đồng cho các gia đình khó khăn tại xã Tân An Hội. Gia đình Tình thương Tê-phan, hoạt động dưới sự bảo trợ của giáo xứ Vườn Xoài, cũng tích cực góp phần xây dựng nhà tình thương cho những người nghèo khó, bên cạnh việc chăm sóc trẻ mồ côi và khuyết tật. Ngoài ra còn có thể kể đến các giáo xứ Thiên An, Nhân Hòa…
Chưa hết, giới Công giáo TPHCM còn dấn thân trong các mảng giáo dục với các lớp học tình thương, cơ sở dạy nghề; lãnh vực y tế với phòng khám, tủ thuốc miễn phí; và bảo trợ xã hội qua việc chăm sóc người già, trẻ mồ côi… Chỉ tính gần đây, từ năm 2018-2023, người Công giáo thành phố đã dành hơn 264 tỷ đồng cho hoạt động bác ái, hiến hơn 23.000 đơn vị máu, trao học bổng trị giá trên 113 tỷ đồng và hỗ trợ y tế hơn 77 tỷ đồng. Đặc biệt, trong đại dịch Covid-19, giới tu sĩ và giáo dân đã quyên góp hơn 20 tỷ đồng, cùng hơn 1.000 lượt tình nguyện viên phục vụ tại các bệnh viện, góp phần cứu giúp hàng chục ngàn bệnh nhân.
Qua từng bữa cơm, từng mái nhà, từng hành động sẻ chia, cộng đồng Công giáo đã và đang góp phần xây dựng một thành phố nghĩa tình, nơi giá trị nhân văn được gìn giữ và lan tỏa.
Hà Giang
Bình luận