Ngày 11 và 12.2.2019 (tức mùng Bảy và mùng Tám Tết Kỷ Hợi), tại giáo tỉnh miền Bắc đã lần lượt diễn ra hai sự kiện trọng đại: lễ công bố quyết định thành lập tân giáo phận Hà Tĩnh và nghi thức nhận tòa của Ðức Giám mục tiên khởi Phaolô Nguyễn Thái Hợp; cùng với đó là thánh lễ khởi đầu sứ vụ mục tử giáo phận Vinh của Ðức cha Anphong Nguyễn Hữu Long.
 |
| Đức cha Phaolô Nguyễn Thái Hợp, Giám mục tiên khởi GP Hà Tĩnh chủ sự thánh lễ nhậm chức - ảnh: Đình Quý |
Ngày hội lớn ở Hà Tĩnh
Việc chia tách giáo phận Vinh ra làm hai đã được mọi tín hữu nơi đây đón nhận cách hân hoan, mừng vui, tất nhiên là sẽ không thiếu những ngậm ngùi trong các cuộc chia tay, nhưng gần như bà con hiểu và hy sinh vì lợi ích của Giáo hội. Ðiều này được thể hiện rõ trong thánh lễ công bố quyết định thành lập giáo phận Hà Tĩnh vào sáng ngày 11.2, khi có hàng chục ngàn tín hữu từ khắp muôn nơi đổ về nhà thờ Chánh tòa Văn Hạnh, khiến cho con đường dẫn vào nhà Chúa dài trên cây số xe nối đuôi nhau, nhưng tất cả đều trong tinh thần trật tự và nhường nhịn. Bên trong khuôn viên rộng lớn giáo dân ngồi chật kín, tràn ra cả những con đường chung quanh. Có lẽ Ban tổ chức cũng không thể hình dung số tín hữu lại đông đảo như vậy, nên lượng ghế ngồi được bố trí bên ngoài dường như chẳng thấm vào đâu.“Lần đầu mệ (bà) đi lệ (lễ) mà có đông người như rứa. Dù vô trong nhà thờ không được nhưng coi qua màn hình cũng thấy ấm áp lắm rồi!”, cụ Nguyễn Thị Lan, một giáo dân đến tham dự tâm sự.
 |
| Đông đảo giáo dân tham dự sốt sắng |
Thánh lễ bắt đầu lúc 9g. Ðồng tế có Ðức Hồng y Phêrô Nguyễn Văn Nhơn, Ðức Tổng Giám mục Marek Zalewski - Ðại diện không thường trú của Tòa Thánh tại Việt Nam, các Ðức cha các giáo phận, bề trên nhiều hội dòng, linh mục, tu sĩ trong và ngoài giáo phận Hà Tĩnh cùng ước lượng trên 40.000 tín hữu. Ðầu lễ, Ðức cha Zalewski trao quyết định thành lập giáo phận Hà Tĩnh và trao Tông sắc bổ nhiệm Giám mục Chánh tòa cho Ðức cha Phaolô Nguyễn Thái Hợp. Nghi thức trao và công bố Tông sắc cũng được diễn ra trình tự trong thánh lễ nhận sứ vụ của Ðức cha Anphong Nguyễn Hữu Long một ngày sau đó.
Trở lại với thánh lễ ở Hà Tĩnh, chia sẻ trong bài giảng, Ðức Tổng Giám mục Hà Nội Giuse Vũ Văn Thiên đã nhấn mạnh Giáo hội Công giáo Việt Nam vui mừng vì có thêm một giáo phận mới, việc thành lập này đánh dấu sự trưởng thành và tạo nhiều thuận lợi cho công việc mục vụ, đem lại những hiệu quả truyền giáo.Ngài cũng ước mong cho tình người nơitân giáo phậnsẽ được thăng hoa và đậm đà hơn nữa. “Chúng ta cầu nguyện cho sứ vụ của Ðức cha Phaolô tại mảnh đất này đem lại những hiệu quả tốt đẹp. Cầu nguyện cho giáo phận Hà Tĩnh sẽ có những mùa gặt bội thu, để rồi‘đi mô ta cũng nhớ về Hà Tĩnh’, vì trên mảnh đất khô cằn này, đức tin sẽ tỏa sáng, hòa bình, công lý, sự thật và tình yêu sẽ nở hoa và tỏa sắc khoe hương”, Ðức Tổng nói.
 |
| Hàng chục ngàn tín hữu từ khắp nơi đổ về dù tiết trời se lạnh kèm theo những cơn mưa phùn |
Ðức Tổng Giám mục Giuse Nguyễn Chí Linh, Chủ tịch HÐGMVN cũng có lời chúc mừng. “Năm 1659, Việt Nam chỉ có hai giáo phận: Ðàng Trong và Ðàng Ngoài. Thế mà theo dòng thời gian, nay thêm Hà Tĩnh nữa là 27 giáo phận. Ðiều kỳ diệu là mỗi lần chia nhỏ ra là mỗi lần Giáo hội lại biến thành một khối hiệp thông mới”, ngài chia sẻ.Trong bầu khí rộn ràng sắc Xuân,Ðức Tổng cầu chúc mọi người, cách riêng Dân Chúa Hà Tĩnh, một tương lai tươi sáng như mùa Xuân Giáo hội.
Trong giây phút có thêm xem là bước ngoặt lịch sử của Giáo hội Việt Nam, Ðức cha Phaolô Nguyễn Thái Hợp dâng lời tạ ơn Thiên Chúa vì đã trao cho sứ vụ cao cả, bất chấp giới hạn và khiếm khuyết của con người. Ngài cũng cảm tạ Ðức Thánh Cha Phanxicô đã lắng nghe nguyện vọng của cộng đoàn Dân Chúa về việc thành lập tân giáo phận Hà Tĩnh. Ðức cha cũng gởi lời tri ân tới Bộ Loan báo Tin Mừng, các Ðức Tổng Giám mục, các Giám mục cũng như mọi người đã đến hiệp thông cầu nguyện cho ngài và cho giáo phận mới.
 |
| Trong bài giảng, Đức cha Tổng thư ký HĐGMVN Phêrô Nguyễn Văn Khảm bày tỏ mong ước về một GP Vinh yêu thương, hiệp nhất - ảnh: Đình Quý |
Ngược dòng về Vinh
Kết thúc thánh lễ ở Hà Tĩnh, sau giờ cơm trưa và nghỉ ngơi, xe các Ðức cha cùng nhiều đoàn lăn bánh ngược ra Tòa Giám mục Xã Ðoài để tham dự thánh lễ nhậm chức của Ðức cha Anphong Nguyễn Hữu Long - tân Giám mục giáo phận Vinh vào sáng hôm sau. Do lượng khách đến quá đông nên Ban tổ chức phải sắp xếp cho nhiều đoàn nghỉ qua đêm bên nhà khách Ðại Chủng viện cách đó độ trăm mét. Chúng tôi có dịp được trò chuyện cùng vợ chồng anh Trương Ngọc Bình - chị Hoàng Thị Lan, hiện đang sinh sống tại giáo xứ Bình Thuận (Sài Gòn). “Tết này cả nhà về quê nội ở Quảng Bình, biết tin sẽ có lễ nên vợ chồng liền đổi lịch bay để ra dự lễ tại Hà Tĩnh rồi ra Vinh luôn. Là người con gốc giáo phận nên tôi không thể bỏ lỡ một sự kiện trọng đại như vậy, với lại cả hai chúng tôi đều từng có dịp tham dự lễ do Ðức cha Anphong Nguyễn Hữu Long và Phaolô Nguyễn Thái Hợp dâng tại Sài Gòn, nên rất ấn tượng với các ngài”, anh Bình cho hay.
 |
| Vị mục tử "Mang vào mình mùi chiên" từ nay sẽ dìu dắt con thuyền đức tin của đoàn chiên GP Vinh - ảnh: Đình Quý |
9g sáng ngày 12.2 thánh lễ mới bắt đầu, nhưng từ sáng sớm và chiều tối hôm trước, nhiều đoàn khách Công giáo và chính quyền các cấp đã đến chào thăm và chúc mừng Ðức cha Anphong. Tuy nhiên, nhiều cảm xúc hơn cả có lẽ là đoàn gồm Ðức cha Gioan Maria Vũ Tất, các linh mục, nữ tu và đại diện giáo dân đến từ miền đất Hưng Hóa, mảnh đất mà tân Giám mục giáo phận Vinh đã phục vụ hơn 5 năm qua trong vai trò Giám mục Phụ tá. Cha con gặp lại nhau vừa mừng rỡ, vừa bùi ngùi, xúc động.
Thánh lễ đồng tế có sự tham dự của Ðức Hồng y Phêrô Nguyễn Văn Nhơn, Ðức Tổng Giám mục Marek Zalewski, trên 30 giám mục và hơn 400 linh mục, đông đảo tu sĩ nam nữ và cộng đoàn giáo dân. Trước vị Ðại diện Tòa Thánh cùng hai Giám mục làm chứng là Ðức cha Chủ tịch HÐGM Giuse Nguyễn Chí Linh và Ðức cha Phó Tổng Thư ký Giuse Vũ Văn Thiên, đầu lễ, Ðức cha Anphong đã phủ phục tuyên xưng đức tin, tuyên thệ trung thành với Giáo hội và hứa chu toàn trách nhiệm với đàn chiên tại giáo phận Vinh.
 |
| Các Đức cha trong HĐGMVN quy tụ về nhân sự kiện quan trong này - ảnh: Đình Quý |
Qua bài giảng lễ sau đó, Ðức cha Phêrô Nguyễn Văn Khảm, Giám mục giáo phận Mỹ Tho đã nói đến hình ảnh“chỉ có một đoàn chiên và một mục tử”. Ngài nhấn mạnh: “Giám mục là người được Thiên Chúa sai đến để quy tụ, chăm sóc và bảo vệ đàn chiên của Ngài. Ðức cha Anphong là vị mục tử mà chính Thiên Chúa gởi đến cho giáo phận Vinh. Ngài được ban gậy mục tử và Tông sắc có chữ ký của người kế nhiệm thánh Phêrô, nghĩa là ngài có quyền và sứ vụ lãnh đạo giáo phận để quy tụ tất cả các thành phần trong đàn chiên giáo phận thành một”.
Thay mặt HÐGM chia sẻ tâm tình, Ðức cha Giuse Nguyễn Chí Linh hy vọng với những kinh nghiệm quý báu, sự tài tình và nhiệt huyết “mang vào mình mùi chiên”, Ðức cha Anphong sẽ giúp giáo phận Vinh tạo được một không gian hài hòa trong mọi trường hợp.
Việc chia tách giáo phận Vinh để thành lập nên giáo phận mới Hà Tĩnh đã có một quá trình chuẩn bị khá lâu dài. Dưới thời Ðức cha Phêrô Trần Xuân Hạp (Giám mục Vinh từ năm 1979 - 2000), vào năm 1994, ngài đã đệ trình Tòa Thánh xin chia tách giáo phận. Vào năm 2009, Ðức cha Phaolô Maria Cao Ðình Thuyên tiếp tục gởi văn thư nhắc lại thỉnh nguyện này. Nhưng trong từng thời điểm gởi văn thư, cả hai Ðức cha đều đã gần hoặc quá tuổi nghỉ hưu (Ðức cha Phêrô Trần Xuân Hạp đã 74 tuổi, còn Ðức cha Phaolô Maria đã 82), vì thế Bộ Rao giảng Tin Mừng cho các dân tộc chưa trả lời. Ngày 30.7.2010, sau khi Ðức Giám mục Phaolô Nguyễn Thái Hợp nhận sứ vụ Giám mục Vinh, tiến trình này mới được đẩy mạnh như ý nguyện của hai vị tiền nhiệm. Hà Tĩnh là giáo phận thứ 27 của Giáo hội Việt Nam, gồm hai tỉnh Hà Tĩnh và Quảng Bình. Giáo phận có 278.559 tín hữu (chiếm hơn 13% dân số), với 10 giáo hạt, 116 giáo xứ và chuẩn giáo xứ, 135 linh mục, 46 chủng sinh, hàng trăm nam nữ tu sĩ tại 39 sở dòng hoặc nhóm tu sĩ phục vụ trong giáo phận. Giáo phận Vinh sau khi chia tách còn 282.254 tín hữu thuộc 13 giáo hạt, với 108 giáo xứ, 179 linh mục, 1.414 tu sĩ nam nữ, 142 chủng sinh và 40 tiền chủng sinh. Số tín hữu chiếm gần 9% dân số tỉnh Nghệ An. |
Chia sẻ trong hai thánh lễ, Ðức Tổng Giám mục Marek Zalewski - Ðại diện không thường trú của Tòa Thánh tại Việt Nam gởi lời chúc mừng đến hai Ðức cha Phaolô và Anphong cùng tất cả mọi thành phần Dân Chúa trong hai giáo phận.“Dựa vào giáo huấn của Chúa Giêsu, sứ mạng của người mục tử là đi trước đoàn chiên. Các vị mục tử có khả năng đọc được dấu chỉ và tiếng nói của Chúa, để từ đó, các mục tử với lòng khiêm nhường bước theo tiếng nói của sự thật, chứ không phải phục vụ tiếng nói hay ý tưởng của con người. Ðức Thánh Cha Phanxicô đã tin tưởng giao phó đoàn chiên, là một bộ phận của Giáo hội hoàn vũ, Ðức cha có nhiệm vụ chăm sóc và hướng dẫn đoàn chiên tiến về Nhà Cha trên trời”, Ðức Tổng người Ba Lan nhắn nhủ. Cạnh lời chúc mừng đến từ Ðức Tổng Zalewski thì ở cả hai nơi, một vị đại diện cho con cái trong giáo phận (tại Hà Tĩnh là cha quản hạt Văn Hạnh Phêrô Hoàng Biên Cương, còn tại Vinh là cha Phó Chủ tịch Hội đồng linh mục giáo phận Phêrô Nguyễn Văn Vinh) có lời tâm tình lên vị cha chung với lời hứa vâng lời, hiệp nhất và đồng hành để xây dựng giáo phận ngày một vững mạnh. |
“Ðể bày tỏ tâm tình của mình, tôi xin mượn lời của Ðức cha G.B Trần Hữu Ðức, vị Giám mục Việt Nam tiên khởi của giáo phận Vinh, trong bức thư gởi cố chính Văn và các thừa sai Pháp ngày 25.8.1951: ‘Các cha biết, cai trị một địa phận, nhất là địa phận Vinh trong thời này khó khăn chừng nào. Ước gì tôi trở thành chiếc cầu cho người ta đi qua mà đến với Chúa. Xin cha chính và các cha cầu nguyện nhiều và nhiệt tình cho, tôi mới mong đủ sức tiếp tục công cuộc của các cha đã đổ mồ hôi mà để lại. Công trình vĩ đại của các cha, tôi không bao giờ dám quên’... Thưa anh chị em giáo phận Vinh thân mến, trong giờ phút trang trọng này, tôi muốn giải bày một vài ưu tư mong ước, trước hết, để có thể vững tâm chèo lái con thuyền giáo phận vững tiến, tôi tha thiết cầu xin quý cha, quý tu sĩ nam nữ và anh chị em cầu nguyện cho tôi. Còn phần tôi, nguyện đem hết tâm huyết, tinh thần và sức lực để phục vụ giáo phận. Tôi ước mong giáo phận chúng ta luôn hiệp nhất với nhau, bởi vì nếu thiếu sự hiệp nhất sẽ khó có thể thăng tiến. Sau cùng chúng ta hãy yêu thương nhau, nhờ đó xóa đi mọi ngăn cách và làm cho Chúa được vinh danh...”. Trích bài cảm ơn của Đức cha Anphong Nguyễn Hữu Long cuối hánh lễ tại Vinh |
ÐÌNH QUÝ
.jpg)
Bình luận