Las Posadas của các tín hữu Mexico

Câu chuyện Giáng Sinh được trình bày với đức tin trọn vẹn vào cửu nhật Las Posadas truyền thống tại Mexico, và những nơi có người Mexico định cư.

Không ai có thể đếm được số lần câu chuyện về Chúa Hài Ðồng được kể đi kể lại trong hơn hai ngàn năm qua. Nếu là nội dung khác, ắt hẳn đã mất đi sự lôi cuốn từ nhiều thế kỷ trước. Tuy nhiên thực tế hoàn toàn ngược lại. Trong một thế giới vẫn còn bóng dáng chiến tranh, nạn đói, thiên tai, câu chuyện về sự giáng thế của Chúa Giêsu vô cùng quan trọng, đóng vai trò là điểm nương tựa tinh thần và giúp duy trì đức tin cho cộng đồng tín hữu trên toàn thế giới. Và cửu nhật vọng Giáng Sinh là dịp để gìn giữ và lan tỏa đức tin trong cộng đồng người Mexico, dù họ ở bất kỳ nơi đâu. Las Posadas có từ thế kỷ 16 ở nước này, diễn ra từ ngày 16-24.12.

Đoàn cùng nhau bước đi chậm rãi trong cuộc hành trình

Mối dây liên kết các thế hệ

“Ðây là truyền thống chúng tôi luôn duy trì kể từ khi còn bé ở Mexico. Dịp này giúp mọi người sum vầy với nhau. Gần như bất kỳ ai ở gần đây đều tham gia. Ðó là điều mà chúng tôi muốn truyền lại cho con cái”, báo Công giáo America dẫn lời bà Maria Ramirez, một trong những người điều phối sự kiện Las Posadas tại nhà thờ Thánh John Vianney ở TP Goodyear, bang Arizona (Mỹ).

Las Posadas, nghĩa đen “quán trọ”, là chuỗi hoạt cảnh tái hiện quá trình Ðức Maria và thánh Giuse đi từ Nazareth đến Bêlem và tìm nơi qua đêm trước khi Mẹ sinh hạ Hài Nhi. Thông thường, hai đứa trẻ sẽ được chọn để thể hiện hình ảnh Ðức Mẹ và Thánh Cả, một vài em đóng vai người ở quán trọ và số đông còn lại sẽ tháp tùng đoàn đi từ nhà này sang nhà khác. Năm ấy, bé Breyda Navarro-Vargas, 12 tuổi, hóa thân thành Ðức Maria.

“Con vinh dự được đóng vai Mẹ Maria. Ða số các chị em họ của con đều ngại ngùng, nhưng con thì không. Con hãnh diện vì mình có đức tin”, bé Breyda nói. Cô bé từng đóng vai Ðức Mẹ trong quá khứ, và nhờ sắm vai, Breyda hiểu được hơn Mẹ đã trải qua khó khăn như thế nào trước khi sinh hạ Chúa Hài Ðồng. Còn bé Bernye Santillán, 11 tuổi, đóng vai thánh Giuse. Cậu bé ít nói, vẻ mặt rất tập trung, toàn tâm toàn ý với nhân vật của mình.

Sự tái hiện

Các tín hữu bắt đầu đọc kinh Mân Côi, suy niệm Năm Sự Sáng, trước khi đến 3 điểm của cuộc hành trình và hát những bài ca truyền thống trong dịp Las Posadas. Ba điểm dừng được chọn khá gần nhau, nên đoàn gồm khoảng 50 người cùng nhau bước đi chậm rãi trong cuộc hành trình. Khi đến điểm đầu tiên, đoàn gõ cửa và đề nghị được tá túc - “posada”, và nhóm bên trong từ chối. Cảnh tượng lặp lại ở điểm kế tiến, cho đến khi Ðức Maria và thánh Giuse được chào đón ở điểm cuối cùng.

Ðoàn người cứ hát lại những bài hát giống nhau ở mỗi điểm dừng. Tuy nhiên, đến điểm cuối cùng, nhóm đóng vai những người ở quán trọ bắt đầu hát lên: “Khoan đã, đó chính là Giuse và Maria! Hãy làm ơn tiến vào, chúng tôi không nhận ra hai người!”. Thế là nhóm ở ngoài hát đáp: “Thiên Chúa sẽ trả công bạn vì lòng bác ái, và ban ơn lành trọn vẹn cho bạn ở thiên đàng”.

Một khi những người “hành hương” được chào đón, lễ mừng Giáng Sinh chính thức bắt đầu, theo ông Cristofer Pereyra, giám đốc Văn phòng Sứ mệnh Hispanic của giáo phận Phoenix (Mỹ). Tiệc mừng Las Posadas thường bao gồm bánh mì ngọt kiểu Mexico, món uống sôcôla nóng gọi là champurradovà menudo. Một ngày trước đó, họ ăn pozole, món hầm truyền thống của người Mexico, uống sôcôla nóng và dùng nachos (một món ăn nhẹ). “Không phải đứa bé nào cũng thích pozole (món cay), và vì thế chúng tôi chọn nachos chứ trước đây, tiệc vào dịp Las Posadas không có món này”, bà Ramirez nói về nhu cầu cần phải thay đổi để khuyến khích thế hệ kế tiếp tham gia truyền thống Giáng Sinh của người gốc Mexico tại Mỹ.

Trong những sự kiện ăn mừng vào buổi tối, ai nấy đều mang theo đèn cầy. “Bọn trẻ rất thích. Ðó là dịp để chúng có thể chơi với đèn cầy trong năm”, theo ông Pereyra. “Giáng Sinh là thời điểm đón chào Chúa, khi mà Thiên Chúa hóa thân thành con người bằng xương bằng thịt. Và Las Posadas là một cách khác cho phép ăn mừng lễ Giáng Sinh ngoài những truyền thống đôi khi bị thương mại hóa như hiện nay”, ông nhận định.

Câu chuyện của đức tin

Bà Maria Muñoz-Visoso, đại diện Ủy ban Ða dạng Văn hóa - Hội đồng Giám mục Mỹ, kể rằng bà chứng kiến những người đến từ khắp nơi trên thế giới tham gia lễ Las Posadas tại giáo phận Saint Camillus (TP Silver Spring, bang Maryland). Câu chuyện về Ðức Maria và thánh Giuse liên kết mọi người với nhau: “Ðối với chúng tôi, những tín hữu Mexico, Las Posadas là cuộc hành trình của đức tin. Ðức Mẹ, thánh Giuse và Chúa Giêsu đang tìm kiếm một vị trí trong trái tim của chúng ta. Liệu chúng ta có mở lòng chào đón Thánh Gia?”. Thế nhưng, trên hết mọi thứ, đối với di dân và người tị nạn, Las Posadas phản ảnh cuộc sống của chính bản thân họ. Họ buộc phải rời quê hương để thoát cảnh đói nghèo, chiến tranh, bạo lực giữa các băng nhóm, để tìm đến nơi an toàn cho gia đình của mình. Vì thế, những người Mexico xa quê được dịp khám phá lại bản thân khi tham gia hoạt cảnh Las Posadas.

“Ðây là một trong những cách loan báo Tin Mừng cho mọi người. Ai nấy đổ ra đường, hát lên bài ca đón mừng Ðức Giêsu đến với chúng ta. Ðó chính là chứng nhân của đức tin”, bà Muñoz-Visoso kết luận.

GIANG VÔ YÊN