Tôn giáo với vấn đề bảo vệ môi trường sinh thái: lý luận và thực tiễn

Cuộc hội thảo gợi mở về những phương cách của các tôn giáo góp phần vào việc bảo vệ môi trường với chủ đề “Tôn giáo với vấn đề bảo vệ môi trường sinh thái: Lý luận và thực tiễn” đã diễn ra ngày 24.6.2022, do trường Ðại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Ðại học Quốc gia TPHCM tổ chức.

Đến tham dự có ông Võ Văn Thiện, Ủy viên Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Trưởng ban Công tác phía Nam; bà Nguyễn Kim Ngọc, Phó phòng Dân tộc - Tôn giáo, Ban Dân vận Thành ủy TPHCM; đại diện Ủy ban MTTQVN thành phố Cần Thơ, và các tỉnh Tây Ninh, Bến Tre, Kiên Giang, Đồng Nai. Hội thảo quy tụ nhiều nhà khoa học, nhà nghiên cứu tôn giáo, đại diện các tôn giáo trên toàn quốc.

Phát biểu khai mạc, TS Lê Hoàng Dũng, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học KHXHNV TPHCM bày tỏ mong muốn hội thảo sẽ góp phần xây dựng nền tảng học thuật cho ngành Tôn giáo học của trường, qua chương trình kết nối các tôn giáo trong việc chung tay bảo vệ môi trường sinh thái vốn là vấn đề mang tính cấp bách và nóng hổi trong thời điểm hiện tại.

Có 30 bài tham luận gởi về đã có 6 tham luận được trình bày, trao đổi tại buổi hội thảo. TS Trần Kỳ Đồng, Trường Đại học KHXHNV TPHCM cho rằng sinh thái học tôn giáo - môi trường là lĩnh vực tâm linh. Trong tham luận, tác giả xác lập tiến trình hình thành của sinh thái học - tôn giáo như là một mô hình tất yếu của sự tích hợp giá trị khoa học và giá trị tôn giáo mà hệ quả là đạo đức sinh thái - tôn giáo với những đặc trưng phổ quát mang tính toàn cầu khi triển khai thực tiễn. Thượng tọa Thích Tâm Đức, Ủy viên Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phật học Việt Nam đóng góp tham luận với đề tài: “Thiền Phật giáo và môi trường”. Thượng tọa cho biết nếp sống thiền Phật giáo từ xa xưa và dù trải qua giai đoạn nào của lịch sử, bất kể không gian nào vẫn luôn đồng hành, cộng sinh với môi trường trong sạch. Chính tham ái của con người là nguyên nhân sâu xa gây ra tác hại cho môi trường và giải pháp để thoát khỏi là nghệ thuật thiền.

Tham dự buổi hội thảo, linh mục Giuse Tạ Huy Hoàng, chánh xứ Thánh Tống Viết Bường, Tổng Giáo phận TPHCM mang đến đề tài: “Làm chủ thiên nhiên sinh thái trong từng việc làm một, từng đơn vị một”. Linh mục Giuse tái khẳng định niềm tin Thiên Chúa là Đấng Sáng Tạo vũ trụ và nhân loại, đã trao ban cho con người quyền thống trị mặt đất. Công trình tự nhiên trong đó có môi trường sinh thái được xác quyết là Công Trình Tạo Dựng của Thiên Chúa. Sinh thái học tôn giáo không chỉ đề cập đến môi trường sống, mối quan hệ tương tác của những thái độ, thực hành liên quan đến tự nhiên trong các tôn giáo mà còn xác định cách thức tương tác với thiên nhiên nhằm truyền cảm hứng để con người tôn trọng, bảo vệ và sử dụng thiên nhiên thật phù hợp. Sinh thái học Kitô giáo có cái nhìn của lòng Tin - Cậy - Mến rất đặc biệt. Linh mục Giuse Tạ Huy Hoàng cũng giới thiệu thông điệp Laudato si’ của Đức Thánh Cha Phanxicô cùng những nỗ lực bảo vệ môi trường, xây dựng Ngôi Nhà Chung của Giáo hội Công giáo và chỉ ra rằng cần thực hiện trong từng cơ quan, đơn vị với những hành động cụ thể, thiết thực.

Sau các phần thuyết trình là các ý kiến trao đổi xoay quanh việc bảo vệ môi trường của các tôn giáo, làm sao để nâng cao hiệu quả và ngày càng tác động đến ý thức trong cộng đồng tôn giáo.

Hùng Luân