Sau thời gian dài điều tra, tòa án Vatican sẽ xét xử 10 người với nhiều cáo buộc liên quan đến vụ đầu tư do Phủ Quốc vụ khanh tiến hành tại Anh.Cuối tuần qua, Chủ tịch Tòa án Thành quốc Vatican Giuseppe Pignatone phát lệnh triệu tập và ấn định ngày 27.7 để khởi động quy trình xét xử các sai phạm trong vụ Phủ Quốc vụ khanh mua bán bất động sản ở London vào năm 2013.
Bản cáo trạng dài 487 trang đã trình bày chi tiết cuộc điều tra kéo dài hai năm về cách thức Phủ Quốc vụ khanh quản lý số tài sản khổng lồ của Vatican trong thời gian qua, trong đó có vụ mua tòa nhà ở London để đầu tư. Bê bối trên đã gây ra tổn thất nhiều triệu USD cho Tòa Thánh và cuộc điều tra thương vụ này “liên quan trực tiếp” đến những cải cách của Ðức Giáo Hoàng Phanxicô nhằm minh bạch hóa và tổ chức lại việc quản lý tài chính và kinh tế của Vatican theo hướng chuyên nghiệp hơn.
 |
| Tòa nhà ở Đại lộ Sloan, London |
Cuộc điều tra phức tạp
Quá trình điều tra được bắt đầu dựa trên khiếu nại từ Viện Giáo vụ (còn gọi là Ngân hàng Vatican) vào ngày 2.7.2019 và sau đó là từ Văn phòng Tổng Kiểm toán vào ngày 8.8 cùng năm. Cuộc điều tra kéo dài và phức tạp do công tố viên Gian Piero Milano (Phòng Kiểm sát) và hai thẩm phán Alessandro Diddi, Gianluca Perrone điều phối; được Ðội hiến binh Vatican hợp tác triển khai với sự điều động của Chỉ huy trưởng Gianluca Gauzzi Broccoletti. Kể từ khi bắt đầu vào tháng 7.2019, các nhà điều tra đã tiến hành rà soát một khối lượng lớn tài liệu, truy xuất dữ liệu từ các thiết bị điện tử của những nghi phạm, cũng như thu thập thông tin từ hàng loạt nhân chứng.
Qua đó, họ phát hiện nhiều hành vi sai phạm trong vụ mua tòa nhà ở London (số 60 Ðại lộ Sloan), trong đó có các tội gian lận, tham ô, lạm dụng chức vụ, chiếm dụng quỹ, rửa tiền, tham nhũng, tống tiền, ngụy tạo tài liệu… Dựa trên các chứng cứ, Phòng Kiểm sát của Tòa Thánh đã tiến hành truy tố tổng cộng 10 người, trong đó có những vị từng giữ vị trí cao ở Tòa Thánh: ông René Brülhart, cựu Chủ tịch Cơ quan Thông tin Tài chính Vatican (AIF); Ðức ông Mauro Carlino, cựu thư ký của phó Quốc vụ khanh; ông Tommaso Di Ruzza, cựu giám đốc AIF.
Ðức Hồng y Giovanni Angelo Becciu (73 tuổi), nguyên Phó Quốc vụ khanh Tòa Thánh cũng bị truy tố vì “có nhiều yếu tố liên quan đến vụ việc”, và bị cáo buộc biển thủ công quỹ, lạm dụng chức vụ, theo thông cáo của Phòng Báo Chí Tòa Thánh. Ðức Hồng y Becciu bác bỏ mọi cáo buộc và khẳng định rằng ngài là “nạn nhân của một âm mưu” và nhờ đức tin, sẽ được tiếp thêm sức mạnh để chiến đấu vì công lý.
 |
| ĐGH Phanxicô đã tiến hành cải cách mạnh mẽ về quản lý tài chính ở Vatican |
Bất động sản gây tranh cãi
Năm 2013, Phủ Quốc vụ khanh quyết định đầu tư số tiền ban đầu là 200 triệu euro cho Quỹ Athena do doanh nhân người Ý Raffaele Mincione lập ra. Phân nửa khoản tiền dùng để mua tòa nhà ở Ðại lộ Sloan của London với kế hoạch phát triển thành tòa chung cư cao cấp, số còn lại chi vào các mục đích khác.
Ðến năm 2018, Quỹ Athena đã tổn thất 18 triệu euro, buộc Vatican phải tìm cách xoay sở trong khi kiên trì giữ lại cổ phần ở tòa nhà tại London. Lúc này, một nhà môi giới tên Gianluigi Torzi vào cuộc. Tuy nhiên, thay vì thành lập một công ty thay mặt Vatican quản lý tòa nhà trên, bị cáo chèn thêm điều khoản cho phép mình có toàn quyền xử lý thỏa thuận. Các nhà điều tra phát hiện Torzi đã chiếm đoạt thành công 15 triệu euro từ Vatican trong quá trình đảm bảo Tòa Thánh vẫn sở hữu tòa nhà trên.
Bản cáo trạng nêu rõ cuộc điều tra đã được thực hiện ở Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất, Anh, Luxembourg, Slovenia và Thụy Sĩ, theo đó phanh phui mạng lưới chằng chịt các quan hệ trong giới tài chính đã gây tổn thất đáng kể cho Vatican. Sau bê bối này, Ðức Giáo Hoàng Phanxicô đã tiến hành cải cách mạnh mẽ trong lĩnh vực kinh tế và quản lý tài chính. Cụ thể, ngày 28.12.2020, Ðức Thánh Cha ban hành tự sắc chuyển giao quyền quản lý các khoản đầu tư tài chính và quyền sở hữu bất động sản từ Phủ Quốc vụ khanh cho Cơ quan Quản trị tài sản của Tòa Thánh (APSA). Ðồng thời, tự sắc củng cố vai trò giám sát của Quốc vụ viện về Kinh tế, giờ đây thêm chức năng thư ký cho Ðức Thánh Cha về các vấn đề tài chính và kinh tế.
 |
| ĐHY Angelo Becciu |
|
Phiên tòa hình sự tại Vatican
Bộ luật hình sự của thành quốc Vatican hiện dựa trên bộ luật hình sự của Ý từ năm 1889 cũng như giáo luật. Trong những năm gần đây, Ðức Giáo Hoàng Phanxicô đã cập nhật những điều khoản liên quan đến tội phạm tài chính để phục vụ cho việc mở phiên tòa xét xử các vụ án kinh tế. Về phiên tòa ngày 27.7, Tòa Thánh sẽ thiết lập một tòa án mới bên trong các cơ sở thuộc hệ thống Bảo tàng Vatican, với lý do tòa án hiện tại quá nhỏ để đủ chỗ cho toàn bộ bị cáo và các luật sư biện hộ. Nếu bị kết tội, các bị cáo có thể bị phạt tù, nộp phạt hoặc cả hai. |
ÐỊNH NGUYỄN
Bình luận