Tôi nhớ một lần ghé Hà Nội vào mùa thu. Buổi sáng hôm ấy trời lành lạnh, tôi đi chậm qua một khu chợ cũ. Giữa bao nhiêu hàng quán, bất chợt bắt gặp một người phụ nữ ngồi bên đống lá dong xanh mướt, trước mặt là những gói hoa nhỏ được xếp ngay ngắn. Chẳng cần gọi mời, hương hoa đã níu chân người qua đường. Tôi tò mò hỏi mua một gói. Bà cụ thoăn thoắt lựa từng bông, bảo rằng hoa lễ phải là hoa tươi, không giập cánh, thường chỉ lấy bông, không lấy cành. Mỗi gói hoa phải có nhiều loài, mùa nào thức ấy, gồm hoa mẫu đơn, hồng quế, huệ, sói, móng rồng, hoa bưởi, hoa lài, ngâu, lý… Những sắc cam, vàng, tím, trắng chen nhau giữa màu xanh của lá, giản dị mà đẹp. Bà bảo mùa thu là mùa hoa gói thơm nhất, bởi có ngọc lan, hoàng lan, những loài hoa mang thứ hương đậm mà dịu, cứ lặng lẽ theo gió len vào từng con phố. Tôi cầm gói hoa trên tay mà thấy lòng mình chậm lại. Sau đó, tôi được biết những gói hoa ấy thường được dùng trong ngày giỗ, ngày Tết, ngày rằm hay mồng một. Một đĩa hoa nhỏ trên bàn thờ không cầu kỳ nhưng đủ làm không gian trở nên thanh sạch, ấm áp. Những bông hoa được uốn nhẹ, sắp trên đĩa hoặc gói trong lá dong, mang vẻ đẹp vừa mộc mạc vừa tinh tế.
Có lẽ người Hà Nội xưa gởi vào đó không chỉ là hoa, mà còn là sự kính cẩn dành cho ông bà tổ tiên và sự chăm chút đối với mái nhà của mình. Hà Nội bây giờ đã đổi thay nhiều nhưng đâu đó nơi những góc chợ, gói hoa đủ màu sắc vẫn còn hiện diện. Và mỗi khi nhớ về mùa thu Hà Nội, tôi lại nhớ mùi hương ấy, thơm ngát, dịu dàng… gởi lại phố phường.

Hương Trà
Bình luận