ÐẠI HỘI ÐẠI BIỂU NGƯỜI CÔNG GIÁO VIỆT NAM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ TỔ QUỐC LẦN THỨ VIII : ÐỒNG HÀNH - HIỆP THÔNG - PHỤC VỤ TRONG HÂN HOAN

Ðây là chủ đề của Ðại hội đại biểu người Công giáo Việt Nam TPHCM xây dựng và bảo vệ tổ quốc lần thứ VIII, nhiệm kỳ 2018 - 2023, diễn ra trong hai ngày 11 và 12.9.2018 tại Hội trường TPHCM.

Sau ngày họp trù bị thứ nhất, sáng 12.9, đại hội khai mạc với sự tham dự của 581 đại biểu chính thức gồm các ủy viên, thành viên UBĐKCGVN TPHCM, Ban ĐKCG 24 quận huyện, đại diện các giáo xứ, cộng đoàn dòng tu và 271 khách mời, với tổng cộng hơn 100 linh mục, tu sĩ, cùng đông đảo giáo dân là những tín hữu tiêu biểu của các giới, các ngành nghề. Hiện diện tại đại hội có ông Vũ Chiến Thắng, Trưởng ban Tôn giáo Chính phủ; ông Nguyễn Văn Thanh, Trưởng ban Tôn giáo thuộc Ủy ban Trung ương MTTQVN; ông Tất Thành Cang, Ủy viên Ban chấp hành Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy TPHCM; ông Nguyễn Hữu Hiệp, Trưởng ban Dân vận Thành ủy; bà Tô Thị Bích Châu, Chủ tịch UBMTTQVN TPHCM; ông Huỳnh Cách Mạng, Phó chủ tịch UBND TPHCM; linh mục Giuse Trần Xuân Mạnh, Quyền Chủ tịch UBĐKCGVN. Đặc biệt, linh mục Đaminh Ngô Quang Tuyên, Trưởng ban Loan báo Tin Mừng đã đại diện Tòa Tổng Giám mục TGP TPCHM đến tham dự và chúc mừng. Đại hội cũng được đón tiếp đại diện các tôn giáo bạn, đại diện UBĐKCGVN 24 tỉnh thành.

Đoàn Chủ tịch và Ban Thư ký Đại hội

Tích lũy kinh nghiệm, phát huy thành quả

Trong diễn văn khai mạc, linh mục Phêrô Phan Khắc Từ, Chủ tịch UBĐKCGVN TPHCM cho biết, đại hội lần này là một cột mốc tiếp nối chặng đường dấn thân hoạt động trong 33 năm qua, kể từ khi UBĐKCGVN TPHCM thành lập tháng 6 năm 1985; đồng thời cũng để nhìn lại nhiệm kỳ vừa qua. Cha Phêrô nhấn mạnh: “ Khi dấn thân vào các sinh hoạt nhằm thăng tiến con người, nhất là chăm lo cho người nghèo khổ, bất hạnh, giáo hữu thành phố luôn nhận được sự cổ vũ, đồng hành của các vị chủ chăn, các linh mục tu sĩ; bên cạnh đó là sự hỗ trợ tích cực của chính quyền, Mặt trận, các ban ngành đoàn thể… Nhờ vậy mà qua mỗi chặng 5 năm, có thể thấy rõ thành phố ngày càng văn minh, nghĩa tình. Giáo hội địa phương ngày càng trở nên một cộng đoàn yêu thương theo Tin Mừng với nhiều thành quả đáng ghi nhận… Với 7 nhiệm kỳ liên tiếp, nhất là trong nhiệm kỳ vừa qua, chúng ta đã tích lũy được nhiều kinh nghiệm quý giá và sâu sắc. Chính vì thế, đại hội lần này hứa hẹn sẽ có thêm nhiều thành quả của giới Công giáo thành phố, góp phần thăng tiến đất nước và Giáo hội”.

Hơn 850 đại biểu và khách mời tham dự Đại hội

Các đại biểu đã được nghe báo cáo tổng kết phong trào thi đua yêu nước trong đồng bào Công giáo và hoạt động của UBĐKCGVN TPHCM nhiệm kỳ VII (2013 - 2018). Trong 5 năm qua, giới Công giáo TPHCM tiếp tục phát huy những thành quả đã đạt được ở các năm trước, tích cực hưởng ứng các cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh, sống tốt đời đẹp đạo”, “Toàn dân bảo vệ an ninh tổ quốc và phòng chống tội phạm”, “Người Công giáo tham gia bảo vệ môi trường”, “Vì người nghèo”…

Việc chăm lo cho giáo dục đã được ghi nhận với nhiều sáng kiến, loại hình hoạt động được các giáo xứ, dòng tu, tập thể và cá nhân thực hiện từ nhiều năm qua như tổ chức các lớp học tình thương cho con em gia đình nghèo hoặc người nhập cư không có điều kiện đến trường, trao tặng học bổng, tổ chức các lớp học nghề miễn phí…Một số con số minh họa như từ năm 2013 - 2018, giới Công giáo quận 3 đã hỗ trợ 14.529 suất học bổng, dòng Mến Thánh Giá Thủ Thiêm là 500 suất, giáo xứ Phú Trung dành cho quỹ học bổng Phanxicô Xaviê trên 300 triệu đồng…; trong khuôn khổ chương trình “Tiếp sức mùa thi” từ 2013 - 2015, một số giáo xứ ở Tân Bình, Gò Vấp đã dành trên 3.000 chỗ trọ miễn phí cho học sinh và phụ huynh trong các đợt tuyển sinh; trong ngành giáo dục mầm non, hiện có trên 150 cơ sở do các cộng đoàn nữ tu đảm nhận quy tụ hàng ngàn học sinh…

UBĐKCGVN TPHCM nhiệm kỳ VIII gồm 100 ủy viên ra mắt Đại hội

Ấm lòng người khốn khó

Hoạt động bác ái xã hội thực sự là một thế mạnh của giới Công giáo, được nhiệt thành thực hiện, nhất là vào mùa Vọng và mùa Chay hằng năm. Không chỉ quan tâm chia sẻ bằng những món quà, hiện kim với đồng bào nghèo vùng sâu, vùng xa, vùng bão lũ bằng những chuyến đi từ thiện mà ngay tại thành phố, những bếp ăn tình thương, bữa cơm nhân ái đã mang đến cho nhiều người nghèo những bữa ăn ấm lòng. Tại giáo hạt Xóm Mới (Gò Vấp), 7 giáo xứ và nhà an dưỡng Phát Diệm luân phiên phục vụ bữa sáng và bữa trưa cho người nghèo xuyên suốt đều đặn 7 ngày/tuần với tổng kinh phí đã thực hiện trong 5 năm qua là hơn 12,4 tỷ đồng. Caritas Tổng Giáo phận phụ trách quán cơm từ thiện tại phường 22 - Bình Thạnh đã phục vụ 193.200 suất cơm trong ba năm qua với giá tượng trưng là 5.000 đồng/suất; giáo xứ Tân Sa Châu (Tân Bình) có 6 ngày tổ chức cơm trưa miễn phí dành cho người ăn xin, người lang thang cơ nhỡ, với 120 suất mỗi ngày… Ngoài phục vụ tại chỗ, một số giáo xứ còn cung cấp phần ăn cho người già neo đơn tại nhà, cho bệnh nhân ở bệnh viện.

Các giáo xứ, dòng tu trong thành phố vẫn duy trì tốt loại hình mái ấm, nhà mở để tiếp nhận chăm sóc và nuôi dưỡng người già neo đơn không nơi nương tựa, trẻ em khuyết tật…, như nhà dưỡng lão Tân Thông, Trung tâm Mai Hòa (Củ Chi), nhà dưỡng lão của dòng Nữ Tử Bác Ái Vinhsơn (Bình Thạnh), mái ấm Thiên Ân (Tân Phú), mái ấm Thanh Tâm (Q7), Gia đình Tình thương Tê Phan (Q3), mái ấm của dòng Thừa Sai Bác Ái Chúa Kitô…

Cha Phêrô Phan Khắc Từ và UBĐKCG TPHCM được trao tặng Huân chương Lao động của Chủ tịch nước

Trong lãnh vực chăm lo sức khỏe, hiện giới Công giáo thành phố có gần 20 cơ sở y tế (trạm xá và phòng khám), thường xuyên kết hợp với các cơ sở y tế tại địa phương tổ chức khám bệnh, phát thuốc miễn phí (cả Đông y và Tây y) cho bệnh nhân nghèo, hoặc tổ chức các đoàn y bác sĩ - điều dưỡng đi khám bệnh phát thuốc miễn phí cho đồng bào nghèo vùng sâu vùng xa. Một số giáo xứ, tu viện có chương trình tặng thẻ bảo hiểm y tế, xe lăn… cho các cụ già neo đơn hoặc các đối tượng có nhu cầu. Bên cạnh đó, còn có những đơn vị, tổ chức, có những y bác sĩ cũng tích cực dấn thân bằng cách ngoài giờ làm việc tại cơ quan, bệnh viện còn tham gia khám chữa bệnh, cấp thuốc miễn phí, như bác sĩ Phạm Thanh Khiết nhiều năm liền âm thầm khám chữa bệnh cho các linh mục tại nhà hưu dưỡng Chí Hòa; bác sĩ Ngô Thúy Phượng, Trần Thị Phương Thảo đã phẫu thuật và điều trị, đem lại ánh sáng cho hàng trăm bệnh nhân khiếm thị; bác sĩ Phạm Văn Chức, Lê Văn Tin khám và cấp thuốc miễn phí cho các bệnh nhân nghèo, người già neo đơn… Hiến máu nhân đạo cũng là phong trào được giới Công giáo các quận Tân Phú, Tân Bình, Gò Vấp duy trì như một hành động đương nhiên định kỳ.

Trong nhiệm kỳ qua, UBĐKCGVN TPHCM đã có những hoạt động theo chủ đề “Hợp tác - Đồng hành - Chia sẻ” rõ nét, trong đó, việc tổ chức những buổi tĩnh tâm dưới hình thức nghe trình bày, hội thảo với các đề tài dựa vào chủ đề phụng vụ hằng năm… đã được các giám mục, linh mục hướng dẫn và dâng thánh lễ. Các sinh hoạt trong đời sống chính trị - văn hóa - xã hội được thực hiện bằng những đợt giao lưu học tập, trao đổi kinh nghiệm. Hội nghị biểu dương người tốt việc tốt - gương điển hình tiên tiến trong đồng bào Công giáo TPHCM giai đoạn 2010 - 2015 được tổ chức như là một trong những hoạt động trọng tâm của UBĐKCG VN TPHCM và Ban ĐKCG 24 quận - huyện.

Đại diện các Tôn giáo bạn tham dự Đại hội

Phương hướng - Nhiệm vụ

Với chủ đề của Đại hội lần thứ VIII“Đồng hành - Hiệp thông - Phục vụ trong hân hoan”, UBĐKCGVN TPHCM khóa mới có hướng tập trung vào một số mục tiêu trọng tâm như tiếp tục phát huy lối sống tốt đời đẹp đạo; nỗ lực “sống Phúc Âm giữa lòng dân tộc để phục vụ hạnh phúc của đồng bào” theo tinh thần Thư chung năm 1980 của Hội đồng Giám mục Việt Nam, góp phần tích cực phát triển đất nước; tiếp tục đường hướng “đồng hành cùng dân tộc”, triển khai rộng rãi việc học hỏi giáo huấn của Giáo hội về con người liên quan tới gia đình và xã hội, quan tâm hơn nữa tới giới trẻ, chú ý những lãnh vực hoạt động mà giới Công giáo có điều kiện và khả năng tham gia có kết quả tốt; lưu ý nhiều hơn đến công tác truyền thông…

Tại đại hội, các đại biểu đã được nghe linh mục Đaminh Đinh Văn Vãng (chánh xứ Sao Mai) trình bày tham luận “Về việc phát huy vai trò của tôn giáo trong công tác phòng chống tội phạm và tệ nạn xã hội trên địa bàn phường 7 quận Tân Bình”. Một nữ tu đại diện dòng Thừa sai Bác ái Chúa Kitô cũng có tham luận tóm lược những hoạt động vì cộng đồng của dòng. Vì thời gian có hạn nên một số tham luận khác được gởi tới người tham dự qua tập tài liệu.

Đại hội đã suy cử 100 vị ủy viên UBĐKCGVN TPHCM nhiệm kỳ 8 (2018-2023), trong đó có 33 linh mục - cha Phêrô Phan Khắc Từ tái đắc cử cương vị Chủ tịch, 21 nữ tu, 46 giáo dân; bầu Ban Thường vụ UBĐKCGVN TPHCM nhiệm kỳ 8 với 27 vị. Ban Thường vụ đã cử ra Ban Thường trực để điều hành các hoạt động của Ủy ban gồm 11 vị. Các đại biểu đã nhất trí thông qua danh sách nhân sự tham gia vào UBĐKCGVN, đề cử đoàn đại biểu của TPHCM đi tham dự Đại hội Đại biểu Người Công giáo Việt Nam xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Dịp này, tập thể UBĐKCGVN TPHCM và linh mục Phêrô Phan Khắc Từ đã được trao tặng Huân chương Lao động hạng Nhất của Chủ tịch nước; các linh mục Đaminh Đinh Ngọc Lễ, Antôn Nguyễn Đình Thục, ông Nguyễn Văn Phước - Phó Chủ tịch UBĐKCGVN TPHCM nhận bằng khen của Thủ tướng Chính phủ. Ngoài ra, một số tập thể và cá nhân được nhận bằng khen của UBND TPHCM, UBMTTQVN TPHCM, UBĐKCGVN TPHCM.

ÐỐI THOẠI VÀ HỢP TÁC “Chính vì đối thoại mà qua hơn 20 lần gặp gỡ giữa Vatican và chính phủ, Tòa Thánh đã bổ nhiệm Ðại diện không thường trú tại Việt Nam. Trước đây là Ðức Tổng Giám mục Leopoldo Girelli, kỳ này là Ðức Tổng Giám mục Marek Zalewski. Nếu không có sự qua lại bằng đường lối ngoại giao và không thể đối thoại kiên trì thì làm sao chúng ta có được sự cảm thông như thế. Chúng ta cũng đối thoại theo các cấp, được triển khai từ giáo tỉnh, giáo phận đến từng địa phương. Nhờ đó, các thành phần hiểu nhau, hợp tác dễ dàng, có thể thấy đã thể hiện trên các lĩnh vực xã hội, giáo dục, y tế… Thành phố này là một mảnh đất tốt, mảnh đất lành để gieo hạt giống Tin Mừng. Vì thế, chúng ta hãy kiên trì để đối thoại và tích cực hợp tác”. (Trích chia sẻ tại đại hội của Lm Ðaminh Ngô Quang Tuyên, Trưởng Ban Loan báo Tin Mừng, đại diện Tòa Tổng Giám mục TGP TPHCM).

SỨ MẠNG PHỤC VỤ THA NHÂN Tôi xin được nhấn mạnh bốn từ ngắn gọn được diễn tả trong ngày đại hội hôm nay, đó là “mừng vui, hy vọng”. Ðọc và nghe qua những tham luận, tôi nhận thấy có nhiều công việc và nguyện vọng, ước mong của đồng bào Công giáo thành phố gởi gắm. Là người Công giáo và là công dân, chúng ta nguyện trung thành với Thiên Chúa, với Giáo hội và với Tổ quốc Việt Nam thân yêu. Chúng ta nguyện sống hiếu thảo với ông bà tổ tiên. Trước khi là người Công giáo, tôi là người Việt Nam. Vì là công dân Việt Nam, chúng ta có chung một bổn phận như sách Giáo lý Công giáo (số 2239) dạy, theo đường hướng chung của Công đồng Vatican II, bổn phận các công dân là cộng tác với chính quyền để hữu ích cho xã hội trong tinh thần tôn trọng chân lý, công bằng và tự do. Lòng yêu mến và phục vụ Tổ quốc phải xuất phát từ đức tin, đức cậy và đức mến. Ðức mến phát xuất từ 10 điều răn Ðức Chúa Trời. Ðiều răn thứ bốn dạy ta “thảo kính cha mẹ”. Tôi và anh chị em có bổn phận phải phụng sự Tổ quốc và phục vụ nhân dân, phục vụ theo phương hướng mà UBÐKCGVN đề ra: “Ðồng hành - hiệp thông - phục vụ trong hân hoan”. Phục vụ là cho không, phục vụ là quên mình, phục vụ không cần đền đáp, phục vụ trong ân nghĩa, phục vụ theo đường hướng mà HÐGMVN đề ra 38 năm nay: “Sống Phúc Âm giữa lòng dân tộc để phục vụ lợi ích đồng bào”. Như thế là chúng ta đã sống theo lời khuyên dạy của Ðức Giáo Hoàng Bênêđictô XVI: “Người Công giáo tốt cũng là người công dân tốt”. Chúng ta là người giáo dân tốt thì luôn cố gắng làm điều tốt theo tinh thần Công đồng là đối thoại, không đối đầu. Chúng ta hãy ngồi lại với nhau để những việc chưa ổn thỏa đi đến một giải pháp hợp lý, hợp tình. (Trích phát biểu của linh mục Giuse Trần Xuân Mạnh, quyền Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký UBÐKCGVN).

PHÁT HUY LỐI SỐNG TỐT ÐẸP “Phong trào thi đua yêu nước trong đồng bào Công giáo và hoạt động của UBÐKCGVN TPHCM đã có nhiều khởi sắc. Ðồng bào Công giáo đã kề vai sát cánh với các tầng lớp nhân dân vượt qua khó khăn, tăng cường đoàn kết và tham gia thực hiện các phong trào, các cuộc vận động đạt được những kết quả rất đáng trân trọng, góp phần quan trọng ổn định, bảo vệ, xây dựng và phát triển thành phố. Từ các phong trào này, đã có nhiều khu dân cư đông đồng bào Công giáo sinh sống đạt danh hiệu khu phố văn hóa, nhiều tấm gương là người Công giáo trong các phong trào giảm nghèo, từ thiện xã hội… Trong 5 năm qua, các tín hữu Công giáo thành phố đã tham gia vào những lĩnh vực y tế - xã hội, giáo dục - khuyến học, từ thiện xã hội, đóng góp 352 tỷ đồng, hiến 31.000 đơn vị máu, nhiều dòng tu, giáo xứ đã có những hoạt động nổi bật... UBÐKCGVN TPHCM đã phát huy vai trò là cầu nối giữa chính quyền và giáo dân, làm tốt công tác tuyên truyền, vận động giáo dân thực hiện tốt đường lối, chủ trương, chính sách của Ðảng, góp phần xây dựng nhà nước của dân, do dân, vì dân. Những thành quả đạt được của UBÐKCGVN TPHCM, của linh mục, tu sĩ và đồng bào Công giáo trong thời gian qua có ý nghĩa quan trọng. Lãnh đạo thành phố sẽ tiếp tục ủng hộ mạnh mẽ và tạo điều kiện để UBÐKCGVN TPHCM phát huy những thành quả đạt được trong nhiệm kỳ VII và thực hiện tốt những nội dung, phương hướng đã đề ra trong nhiệm kỳ VIII (2018 - 2023)…”. (Trích phát biểu của ông Tất Thành Cang, Ủy viên BCH Trung ương Ðảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy TPHCM tại đại hội).

PHAN NHI - ANH NGUYÊN