Giúp trẻ những ngày đầu đi học

Ðây chỉ là các bé từ những nhóm trẻ gia đình đến lớp Mầm của nhà trẻ hay mẫu giáo, lớp 1. Ðang quen ở nhà với cha mẹ, ông bà, giờ bị bắt buộc phải đi học hay gởi cho người lạ trông coi, các bé thường có nhiều phản ứng. Một số bậc cha mẹ mà chúng tôi gặp gỡ đã chia sẻ trải nghiệm giúp con làm quen với cô giáo, trường lớp…

Chị Thanh Trúc (ngụ Q3, TPHCM) có con trai 3 tuổi, nhớ lại những ngày đầu tiên bé Ben nhà chị đến lớp Mầm ở nhà trẻ, cứ khóc to và đòi học lại cô Thúy thuộc nhóm giữ trẻ 2 tuổi. Đến tuần sau, do bận việc, bà mẹ trẻ này không cùng ba bé đưa con đến trường. Và sáng đó, Ben ngoan ngoãn vào lớp, không còn khóc nữa. “Tôi nghĩ vào môi trường mới tội cho con nên mẹ đưa con đi học. Không ngờ thằng bé nhõng nhẽo, thấy mẹ là cứ đòi về không chịu vào lớp. Ban đầu tôi cứ nghĩ cô giáo mới không chiều hoặc nghiêm khắc với bé. Hóa ra chỉ là con nhõng nhẽo với mẹ”, chị nói.

Cô giáo đón trò vào lớp

Cũng như Ben, bé Tuyết Hoa, còn gọi là Tina với tuổi lớp Chồi, đã khóc ngất không chịu vào lớp mới, cứ đòi quay về lớp Mầm. Ở đây, Tina không nhõng nhẽo với mẹ mà bé đã quen và mến tay mến chân với cô giáo lớp Mầm. Trường hợp này phải có sự dỗ dành của cả ba mẹ và cô giáo mới. Chị Tuyết Mai (Q10, TPHCM) là phụ huynh của bé cho biết, những ngày đầu chuyển lớp đúng là… khủng hoảng thần kinh. Chị phải bế bé vào và cô giáo lớp Chồi phải dỗ dành thật lâu. Vừa dỗ vừa chỉ bé thấy các bạn khác rất ngoan, cũng chuyển lớp nhưng không khóc. Cách này rất hiệu quả. Tina cảm thấy quê quê khi các bạn chung quanh nhìn mình. Bé nín khóc dù vẫn rất ấm ức.

Theo cô Nguyễn Thu Hồng, 30 tuổi, giáo viên một trường Mầm Non ở quận 3 thì thông thường trẻ chuyển lớp rất dễ khóc và không thèm đi học ngày hôm sau. Cô giáo và cả ba mẹ phải rất khéo. Đầu tiên đưa bé vào lớp mới, giới thiệu một số đồ chơi, thậm chí cho chơi cầu tuột, dần dần bé quen và quên đi cảm giác lạ lẫm. Cô Hồng cũng chia sẻ thêm: “Nhiều phụ huynh thấy con mình không chịu vào lớp cứ nghĩ cô giáo bạo hành, la mắng trẻ. Họ đã vào lớp có thái độ hăm dọa, trịch thượng, có người còn hăm thưa kiện cô giáo. Theo tôi, các bậc cha mẹ nên tìm hiểu nguyên nhân “lạ lớp” của con mà phối hợp với bảo mẫu hoặc giáo viên để con ngoan ngoãn tới lớp”.

Trẻ ở tuổi Mầm Non rất thích dịu ngọt, thậm chí những cái ôm yêu thương từ cô giáo. Chị Phạm Ngọc Thanh (Q1, TPHCM) nói về trải nghiệm này: “Con cái ở nhà với ba mẹ luôn được ôm ấp, yêu thương. Đến lớp, các cô có giờ đâu mà dỗ dành, chiều chuộng. Tuy nhiên, tôi từng biết ở một số nhà trẻ tư nhân có mời giáo viên nước ngoài đến dạy Anh văn cho các bé, tác phong thân thiện của họ đã khiến trẻ bạo dạn hẳn. Tôi nghĩ các cô giáo Việt Nam tiếc gì một cái ôm dỗ dành để trẻ thấy gần gũi và an tâm trong lớp hơn”.

Mẹ đưa bé đến trường

Thường trẻ Mầm Non và học sinh lớp 1, lớp 2 khó hòa nhập cùng lớp mới, cô giáo mới. Và thái độ “chống đối” dễ thấy nhất là khóc, không chịu vào lớp. Nhiều phụ huynh thay vì dỗ dành đã dùng bạo lực với trẻ như tát, đánh… Điều này khiến các bé nhút nhát, đến lớp một cách miễn cưỡng, không hứng thú. Chị Phùng Thị Đ (Q5, TPHCM) kể, lúc con trai vào lớp 1, thay vì chuẩn bị những bản nhạc từ giã lớp mẫu giáo, hay động viên con tự hào bước vào đời học sinh, buổi sáng đầu năm lớp 1, chị cứ tát con, buộc nó phải đến trường. Và cũng từ đó, thằng bé ít nói, ít nhõng nhẽo, ít thân thiện với mẹ, học yếu đi. Chị giãi bày: “Nhận ra sai lầm của mình, tôi ngọt ngào với con, dỗ dành con và thật lâu sau đó, thằng bé mới thân mật trò chuyện lại cùng tôi và học hành có phần tiến bộ. Tôi muốn chia sẻ cùng các bậc phụ huynh, hãy đặt mình vào vị trí của con. Chúng quá nhỏ để ý thức chuyện học, để vào lớp nghiêm túc. Phụ huynh và cô giáo cần nhẹ nhàng, ân cần để trẻ có niềm tin mà mạnh dạn hơn”.

Bà mẹ Chu Hồng (Q3) thì có kinh nghiệm khác. Buổi sáng đầu tiên, chị dẫn con vào siêu thị nhỏ để lựa sữa, bánh… Rồi đưa bé vào sân trường ăn, uống. No bụng, và cũng có thời gian vui vẻ ở siêu thị, bé sẽ thấy phấn khởi vào lớp học. Muốn thế, đêm hôm trước cần cho con ngủ sớm để sáng mai dậy sớm không mệt mỏi.

Anh Trần Văn Nhân (Bình Thạnh, TPHCM) lại rất quan trọng ngày khai giảng dù ở bậc Mầm Non. Buổi sáng ngày 5/9, hai vợ chồng dậy sớm, diện những bộ đồ thật đẹp, đưa con đi ăn thật ngon. Và đến giờ khai giảng, họ chụp ảnh cho con đủ mọi góc… để bé thấy đó là một ngày quan trọng, bắt đầu một năm học mới. Anh Nhân nói: “Từ lớp Mầm, tôi cứ chụp hình những buổi khai giảng rồi cho con xem. Xem xong nó rất tự hào và ngày hôm sau vui vẻ đến lớp. Con tôi nay đã vào lớp 4 nhưng vẫn thích tôi theo chụp ảnh vào những ngày đầu năm học. Thi thoảng xem lại ảnh ngày đầu đi học lớp Mầm, Chồi, nó đều cười thích thú”.

Có rất nhiều phương pháp, cách thức để con chấp nhận môi trường mới. Và công việc này không thể chỉ ba mẹ của trẻ hoặc đơn phương cô giáo. Không ít lần chúng tôi ngán ngẩm trước cảnh cô giáo đứng ngây người mặc cho ba mẹ dỗ dành trẻ, hoặc thậm chí đánh tát trẻ mà không phản ứng gì. Cũng rất nhiều lần, chúng tôi lắc đầu nhìn ba mẹ tỉnh bơ để cô giáo dỗ dành con mình, thậm chí trẻ đánh tát vào mặt cô giáo, giựt tóc cô…khi không chịu vào lớp. Sự “chinh phục” trẻ sẽ dễ dàng hơn khi có sự phối hợp đồng bộ giữa phụ huynh và giáo viên. Cô Võ Thu Thủy, một giáo viên Mầm Non thở dài: “Các em chuyển sang từ lớp Mầm, Chồi, Lá và lớp đầu tiểu học rất khó thích ứng. Lẽ ra ba mẹ phải phụ với giáo viên để con trẻ chấp nhận cô giáo của mình. Họ chỉ đưa con đến cửa lớp và giao trẻ cho cô rồi quay lưng bước ra cổng để mặc con khóc la, bứt tóc, cấu xé…cô giáo”.

Hãy tạo cho con trẻ có những ấn tượng đẹp đẽ những ngày đầu đi học, để từ đó, các bé cảm nhận mỗi ngày học là một ngày vui.

NGUYỄN NGỌC HÀ