Thu thuế

(Chúa nhật XXIX thường niên - Mt 22,15-21)

“Có được phép nộp thuế cho Xêda hay không?” (Mt 22,17).

Thu thuế, đánh thuế là một hình thức quyền lực cai trị đặt ra cho dân đóng góp.

Việc đánh thuế do các dân đi chinh phục áp đặt, như Israel phải triều cống cho vua Moab (Tl 3,15.17-18). Ngược lại, người Moab phải “triều cống vua” Đavid (2Sm 8,2 // 1Sb 18,2) cũng như “người Aram phải làm nô lệ cho vua Đavid và triều cống vua” (2Sm 8,6 // 1Sb 18,6). Vua Salômon có 12 trưởng vùng, “họ cống hiến lương thực cho vua và triều đình” (1V 4,7). Dân Do Thái phải triều cống vua Assyria (2V 17,3-4; Hs 10,6). Vua Ai Cập (2V 23,33 //2Sb 36,3), người Philitinh và Ai Cập mang cống phẩm đến cho vua Giơhosaphát (2Sb 17,11). Người Ammon “đã triều cống vua Útdigiahu” (2Sb 26,8). Vua Asnêrô bắt cư dân… phải nộp thuế (Et 10,1). Đặc biệt, (Tv 72,10) nói tới sắc thuế phổ quát cho nước toàn cầu, dưới triều đại Chúa Cứu Thế.

Việc không nộp cống có thể bị xem là dấu hiệu phản loạn (2 V 17,4; Er 4,13).

Thu thuế để giữ gìn quốc gia, như vua Giơhôgiakim bắt dân trong xứ nộp thuế cho Pharaô Nơkhô (2V 23,35), vua Pharaô “đánh thuế trên thóc lúa xứ Ai cập trong bảy năm sung túc” (St 41,34). Nêhêmia thu thuế để tái thiết quê hương (Nkm 5).

Có thứ thuế thân, khi kiểm tra dân số (Xh 30,11-16), thuế buôn bán (1V 10,14-15 // 2Sb 9,13-14). Các sắc thuế như vậy có khi trở thành gánh nặng bất công (1Sm 8,10-18).

Đánh thuế theo quy ước: thuế thập phân:

- Thứ thuế đã được quy định (Lv 27,30-33) buộc người Israel phải dâng một phần mười hoa lợi của đất đai và đàn vật cho Chúa (x. St 14,20: Abraham hiến 1/10 chiến lợi phẩm cho Melchisedech).

- Thuế thập phân để nâng đỡ các tư tế và người nghèo (Ds 18,21; Đnl 14,28-29).

- Việc không dâng thập phân bị xem là đã cướp phần thuộc về Thiên Chúa (Ml 3,8-10; x. 2 Sb 31,4).

- Còn có loại thuế đóng cho đền thờ (Mt 17,24-26; 2Sb 24,4-12 // 2V 12,4-5).

Chúa Giêsu Kitô và việc thu thuế:

- Ngài đã bị cáo gian là chống lại việc thu thuế (Lc 23,1-2).

- Chính Ngài đã nộp thuế (Mt 17,24-27).

- Ngài dạy cho người khác cần phải nộp thuế (Mt 22,15-22 // Mc 12,13-17 // Lc 20, 20-26).

Các tín hữu và việc thu thuế:

- Nộp thuế chứng tỏ sự tuân phục Thiên Chúa (Rm 13,1.5-6; 1Pr 2,13).

- Nộp thuế là trả lại phần mình có bổn phận phải trả: “của Xêda, trả về cho Xêda” (Mt 22,15-22), “Anh em nợ ai cái gì, thì hãy trả cho người ta cái đó: nộp sưu cho người đòi sưu, trả thuế cho người đòi thuế, sợ người phải sợ, kính người phải kính” (Rm 13,7).

Linh Mục PHAOLÔ PHẠM QUỐC TÚY - GP PHÚ CƯỜNG