Báo chí lẫn mạng xã hội mấy ngày qua nói khá nhiều về vụ một nhóm “phượt thủ” đã có hành vi rất không xứng hợp. Có thể kể vắn tắt : một số thanh niên từ Hà Nội đi du lịch theo kiểu tự phát đến Nà Ka, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La, mua vé vào tham quan vườn mận với giá 20.000 đồng/người. Song, không đơn thuần vào thăm thú, chụp ảnh, họ còn lựa những quả mận đầu mùa chín mọng, đua nhau níu nhánh xuống rồi mỗi trái chỉ cắn một miếng như chuột gặm, phần còn lại bỏ lại trên cành và chuyển sang những trái khác. Chưa hết, các thanh niên này còn quay lại hành động thiếu văn hóa đó một cách đầy tự hào rồi khoe lên facebook như là “chiến tích”.
 |
Hành vi khó coi này gây bức xúc, và có cả sự tức giận là lẽ đương nhiên.Nhưng xem kỹ và nghĩ suy về những hình ảnh rất phản cảm đó, chợt thấy những bạn trẻ nọ vừa đáng trách, vừa đáng thương.
Ðáng trách là bởi, “phượt” vốn được coi là một hình thức tiêu khiển mạnh mẽ, một kiểu du lịch rất văn hóa. Những “phượt thủ” vẫn nhiệt tình chia sẻ với nhau những kinh nghiệm về đường đi, về các mùa hoa rừng, về cảnh quan từng vùng miền…, cũng như kể về sự đón tiếp đậm tình của đồng bào vùng cao, nhắc đến những lễ hội độc đáo ở nơi này nơi khác…, như những trải nghiệm và ghi dấu ấn của một thời tuổi trẻ… Thế mà nhóm nọ lại có cách ứng xử ngược hẳn, có vẻ như chỉ cần tạo “câu like” để chứng tỏ mình cũng biết… đi phượt, khiến cho cộng đồng ngao ngán.
Còn đáng thương là vì, những gì đang diễn ra là hệ quả của một câu chuyện dài về việc giáo dục cho trẻ từ gia đình, nhà trường, môi trường sống… chưa được toàn diện; thiếu vun đắp “phông” văn hóa; thiếu hướng dẫn cách ứng xử và bảo vệ bản thân để khỏi “bị nhiễm” trước cái xấu; hoặc phân biệt những điều nên - không nên làm trong cuộc sống, tránh ngộ nhận “du đãng là anh hùng”... Do đó, khi xã hội xuất hiện ngày càng nhiều những thanh niên bị cuốn theo thú vui du lịch bụi nhưng lại không hề được chuẩn bị đầy đủ về kỹ năng, lối sống…, thì sự việc xảy ra như đã thấy là đương nhiên.
Ngoài ra, cũng không thể không nói đến vấn đề người trẻ đang có quá ít sân chơi, lại càng hiếm hoi cơ hội thể hiện bản thân, nên dễ chọn và hiểu sai về cách khẳng định mình là tạo sự chú ý, bất chấp hành vi lệch chuẩn (trường hợp trên là một ví dụ), hay nguy hiểm đến mạng sống (kiểu chơi ma túy, đua xe, nhậu thi…).
Vậy thì, “trách nhân” thì cũng phải “trách kỷ”…
Công giáo và Dân tộc
Bình luận